تحلیل آسیب پذیری انرژی در محله های شهری پاکدشت با استفاده از مدل تاکسونومی عددی

رشد سریع جمعیت و گسترش شهرنشینی در پیرامون کلان شهر تهران، به ویژه در شهر پاکدشت، فشار فزاینده ای بر زیرساخت های انرژی وارد ساخته است. فرسودگی تجهیزات، تمرکز بار در ساعات اوج مصرف و محدودیت منابع پشتیبان از مهم ترین چالش هایی اند که پایداری و امنیت شبکه توزیع برق را در سطح محله های شهری تهدید می کنند. این پژوهش با هدف تحلیل و رتبه بندی میزان آسیب پذیری انرژی در محله های پاکدشت، از رویکرد کاربردی–توسعه ای و روش توصیفی–تحلیلی بهره می گیرد. داده ها از طریق پرسش نامه های خانوار و خبرگان (کارشناسان وزارت نیرو، مهندسان برق و صنایع) به همراه مشاهدات میدانی و اسناد رسمی گردآوری شد. برای سنجش وضعیت محله ها، ده شاخص کلیدی شامل بار اضافی شبکه در ساعات اوج مصرف، درصد تجهیزات فرسوده، تعداد ترانسفورماتورهای فعال، فاصله خانوار تا پست برق، نوع پوشش کابل ها، آسیب پذیری خطوط در برابر حوادث طبیعی، هزینه های نگهداری، بهره وری انرژی، اتلاف در شبکه توزیع و ظرفیت جایگزین (دیزل، UPS) مورد استفاده قرار گرفت. پس از نرمال سازی داده ها و وزن دهی شاخص ها، مدل تاکسونومی عددی به کار گرفته شد تا رتبه بندی محله ها انجام گیرد. یافته ها نشان می دهد محله هایی نظیر حصار امیر و شهرک انقلاب در زمره ی آسیب پذیرترین نقاط بوده و نیازمند مداخله فوری در نوسازی تجهیزات و افزایش ظرفیت پشتیبان هستند؛ در مقابل، محله هایی مانند فاز ۱، مامازند و ترک آباد در وضعیت پایدار و کم خطر قرار دارند. این نتایج بیانگر ضرورت برنامه ریزی محله محور در ارتقای تاب آوری انرژی، اولویت بندی سرمایه گذاری و تدوین سیاست های پیشگیرانه برای مدیریت بار و کاهش ریسک قطعی برق است. پژوهش حاضر با ارائه چارچوبی کمی و قابل تعمیم، می تواند مبنایی برای سیاست گذاری انرژی در سایر شهرهای متوسط ایران نیز باشد.

کلیدواژه ها:

آسیب پذیری انرژی ، تاب آوری شبکه برق ، محله های شهری ، پاکدشت.