تاثیر کاربری اراضی بر کیفیت و کمیت آب زیرزمینی دشت یزد-اردکان

کاربری اراضی و بهره برداری بی رویه از منابع آب زیرزمینی طی چند دهه اخیر علاوه بر محدودیت های کمی، محدودیت های کیفی را نیز موجب شده است. در این پژوهش تاثیر کاربری اراضی بر کمیت و کیفیت آب زیرزمینی دشت یزد-اردکان بررسی شد. برای این منظور ابتدا نقشه­های کاربری اراضی با استفاده از تصاویر لندست ۵ و ۷ و ۸ با دقت مکانی ۳۰ متر در سال­های ۲۰۱۰ و ۲۰۲۳ تهیه شدند. بین تغییرات کاربری های اراضی و پارامترهای کمی و کیفی آب زیرزمینی همبستگی پیرسون گرفته شد. نتایج نشان داد که افزایش اراضی کشاورزی، باغی و شهری در کاهش سطح آب زیرزمینی موثر بوده است. هم چنین در کاربری­های کشاورزی و باغی به ویژه در سال­های اخیر، غلظت اکثر پارامتر­های کیفی آب شامل؛ آنیون­های کلر و بی کربنات و کاتیون­های کلسیم، پتاسیم و سدیم، هم چنین هدایت الکتریکی، نسبت جذب سدیم و مواد جامد محلول در آب افزایش یافته و باعث کاهش کیفیت آب زیرزمینی شده است. پیشنهاد می­گردد از حفر چاه­های جدید جلوگیری و از روش های نوین آبیاری در کشاورزی و تغییر الگوی کشت استفاده شود.

کلیدواژه ها:

آنیون ها ، کاتیون ها ، کاربری اراضی ، تراز آب زیرزمینی ، همبستگی پیرسون ، GIS