بررسی رابطه بین هوش هیجانی و تعاملات گروهی دانش آموزان

در جهان امروز که توانمندی های فردی تنها در بستر تعاملات اجتماعی معنا می یابند، هوش هیجانی به عنوان یکی از مولفه های مهم موفقیت فردی و جمعی، جایگاه برجسته ای در ادبیات روان شناسی و تعلیم و تربیت یافته است. پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه بین هوش هیجانی و تعاملات گروهی دانش آموزان انجام شده است. فرض بر این است که دانش آموزانی که دارای سطوح بالاتری از هوش هیجانی هستند، در موقعیت های اجتماعی، به ویژه در فعالیت های گروهی، تعامل موثرتری با همسالان خود دارند. این پژوهش به شیوه ی توصیفی-همبستگی اجرا شد و جامعه آماری آن را دانش آموزان دوره متوسطه اول در یکی از مناطق آموزشی کشور تشکیل دادند. با استفاده از نمونه گیری تصادفی طبقه ای، تعداد ۳۰۰ دانش آموز به عنوان نمونه انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها شامل پرسش نامه هوش هیجانی بار-آن و پرسش نامه تعاملات گروهی محقق ساخته بود. نتایج تحلیل آماری با استفاده از آزمون همبستگی پیرسون نشان داد که بین مولفه های هوش هیجانی (شامل خودآگاهی هیجانی، خودتنظیمی، همدلی، مهارت های اجتماعی و انگیزش درونی) و کیفیت تعاملات گروهی دانش آموزان رابطه مثبت و معناداری وجود دارد. این یافته بیانگر آن است که هرچه سطح هوش هیجانی دانش آموزان بالاتر باشد، توانایی آن ها در برقراری ارتباطات سازنده، حل تعارضات، و مشارکت موثر در کار گروهی افزایش می یابد. بر این اساس، تقویت هوش هیجانی از طریق برنامه های آموزشی می تواند نقش موثری در بهبود عملکرد اجتماعی و گروهی دانش آموزان ایفا کند. پژوهش حاضر ضمن تاکید بر اهمیت آموزش مهارت های هیجانی در مدارس، توصیه می کند که سیاست گذاران و معلمان به این مقوله توجهی خاص داشته باشند تا از طریق تربیت عاطفی، زمینه ساز ارتقای سرمایه اجتماعی در محیط های آموزشی شوند.