هفت آفت در پژوهش های هنری ایران

پژوهش های آکادمیک هنر در ایران بسیار دیرتر از دنیای غرب در اواخر دهه ۱۳۷۰ش آغاز شد. ازآنجاکه بیشتر مدرسان رشته هایی مانند پژوهش هنر در دانشگاه های ایران مورخان هنر نبوده اند، نوعی روش شناسی منحصربه فرد در ایران پدید آمده است که نظیر آن در سایر کشورها دیده نمی شود. این مقاله ضمن در نظر گرفتن پژوهش های اصیل محققان برجسته بین المللی، به آسیب شناسی پژوهش های هنری ایران در دو دهه گذشته پرداخته و به دنبال دسته بندی آسیب ها، تبیین ویژگی های هرکدام و راه های غلبه بر آنهاست. بر اساس روش تحقیق کیفی، این آسیب ها را می توان بدین شرح دسته بندی کرد: ۱) روش شناسی، ۲) ترجمه ها، ۳) دانش زبان های خارجی و ضعف منابع کتابخانه ای، ۴) کتاب سازی، ۵) مقالات دانشجویی و کمی گرایی، ۶) موضوعات تکراری و فقدان مطالعات میدانی، ۷) تعجیل، بی دقتی، تقلب و انتحال. جدی ترین آفت، روش شناسی است که شامل مواردی مانند تکیه بر نظریات دوره تکوینی مطالعات تاریخ هنر، پدیده «رویکرد»، سنت گرایی، نمادشناسی، استنادهای نامناسب و عدم شناخت منابع مهم می شود. مهم ترین راه غلبه بر این آفت ها توجه به محتواست که لازمه آن ریشه کن کردن آفات حوزه روش شناسی است.

کلیدواژه ها:

روش شناسی ، پژوهش هنر ، آسیب شناسی ، کتاب سازی ، سنت گرایی