نشانگرهای اپی ژنتیکی در ناباروری زنان: یک مرور نظام مند

ناباروری زنان از چالش های مهم سلامت باروری است و شواهد دهه اخیر نشان می دهد تغییرات اپی ژنتیکی -از قبیل متیلاسیون DNA، تغییرات هیستونی و تنظیم microRNA- می تواند بدون تغییر در توالی ژن، بیان ژن های کلیدی در فولیکولوژنز، تخمک گذاری و پذیرندگی آندومتر را دگرگون کند. این مرور نظام مند با تمرکز بر مطالعات انسانی ۲۰۱۵ تا ۲۰۲۵ انجام شد. پایگاه های PubMed، Scopus، ScienceDirect، Google Scholar و SID جست وجو گردید. در این پژوهش ۲۱ مطالعه واجد شرایط وارد تحلیل روایی گردید. یافته ها نشان می دهد در سندرم تخمدان پلی کیستیک، الگوهای نابهنجار متیلاسیون ژن های متابولیک و تغییر بیان برخی microRNA ها با مقاومت به انسولین و اختلال تخمک گذاری همبسته اند؛ در اندومتریوز نیز افزایش متیلاسیون ژن هایی مانند HOXA۱۰ و تغییرات هیستونی بازدارنده با کاهش پذیرندگی آندومتر و شکست لانه گزینی همراه است. همچنین، امضاهای اپی ژنتیکی مایع فولیکولی و «ساعت های اپی ژنتیکی» با کیفیت اووسیت و پاسخ به تحریک تخمدان همبستگی نشان داده اند. درنهایت، ادغام سنجش های اپی ژنتیکی با شاخص های بالینی و تحلیل های چندوجهی می تواند مسیر توسعه ابزارهای تشخیصی/پیش آگهی و درمان های شخصی سازی شده در ناباروری زنان را هموار کند.

کلیدواژه ها:

اپی ژنتیک ، متیلاسیون DNA ، microRNA ، تغییرات هیستونی ، ناباروری زنان