تاثیر حل معماهای ریاضی بر رشد تفکر منطقی دانش آموزان

حل معماهای ریاضی به عنوان یک ابزار آموزشی موثر، نقش مهمی در توسعه مهارت های تفکر منطقی و شناختی دانش آموزان دارد. این پژوهش با هدف بررسی تاثیر فعالیت های حل معماهای ریاضی بر رشد تفکر منطقی دانش آموزان متوسطه اول و دوم شهر کرمانشاه در سال تحصیلی ۱۴۰۳–۱۴۰۴ انجام شد. روش پژوهش توصیفی – همبستگی و از نوع کاربردی بود و جامعه آماری آن شامل تمامی دانش آموزان متوسطه اول و دوم این شهر بود که نمونه ای به روش خوشه ای و تصادفی طبقه ای انتخاب شد. ابزارهای جمع آوری داده شامل پرسشنامه سنجش تفکر منطقی و آزمون حل معماهای ریاضی بود که اعتبار و پایایی آن ها از طریق کارشناسان و ضریب آلفای کرونباخ تایید شد.یافته های پژوهش نشان داد که حل منظم معماهای ریاضی به طور معنی داری موجب تقویت مهارت های استدلال قیاسی، تحلیل مسائل پیچیده، تصمیم گیری و خلاقیت دانش آموزان می شود. نتایج آماری نشان داد که ضریب همبستگی بین نمرات حل معما و تفکر منطقی ۰/۷۸ و سهم واریانس ۶۱٪ است، که حاکی از اثر مثبت و قوی فعالیت های حل معما بر رشد تفکر منطقی است. همچنین، یافته های کیفی نشان داد که این فعالیت ها انگیزه و علاقه دانش آموزان به یادگیری ریاضیات را افزایش داده و توانایی های اجتماعی-شناختی آن ها مانند همکاری، تبادل نظر و دفاع از استدلال ها را بهبود می بخشد.با توجه به نتایج به دست آمده، پیشنهاد می شود معماهای ریاضی به صورت منظم در برنامه درسی گنجانده شوند و فعالیت های گروهی حل معما برای افزایش تعامل دانش آموزان و تقویت مهارت های اجتماعی-شناختی اجرا شود. همچنین طراحی منابع آموزشی متنوع و آموزش مهارت های حل مسئله برای معلمان، می تواند اثرگذاری این فعالیت ها را افزایش دهد. این پژوهش نشان می دهد که استفاده هدفمند از معماهای ریاضی، ابزاری کارآمد برای پرورش تفکر منطقی، مهارت های حل مسئله و خلاقیت دانش آموزان در دوره متوسطه است.

کلیدواژه ها:

حل معماهای ریاضی ، تفکر منطقی ، خلاقیت ، مهارت های حل مسئله ، انگیزه یادگیری