بررسی و مقایسه کارامدی سیاست مالیات و بازار مبادله مجوز آلاینده در ایران و کشورهای خارجی

امروزه یکی از اساسی ترین مسئولیت های صنایع، شرکت ها، کارخانجات و بنگاه های اقتصادی دنیا، مسئولیت در قبال حفظ محیط زیست خصوصا انتشار کربن و آلودگی هوا در اثر مصرف انرژی می باشد. با وجود سیاست ها و ابزارهای کاهش انتشار آلاینده های هوا، اما روند و وضعیت فعلی نشان داده است، این ابزارها کارامدی لازم را نداشته اند. لذا در این مقاله به دلایل ناکارامدی سیاست ها و برنامه های مختلف اقتصادی خصوصا مالیات کربن، و مجوزهای قابل مبادله یا تجارت نشر پرداخته شده است. نتایج بررسی ها نشان داد اگرچه تسهیل مبادله در ساختار بازار، قدرت، توانایی و تمایل ذینفعان به دخیل شدن و مشارکت در مبادله در مدل بازار تجارت و تبادل مجوزهای آلودگی و به عبارتی غیر دستوری بودن آن از جذابیت بالایی برخوردار است، اما اجرای صحیح سامانه تجارت انتشار با چالش های پیچیده ای در ساختار و فرآیند مواجه است. با این حال، در زمینه توسعه اقتصادی، تجارت انتشار کربن بهتر از مالیات کربن عمل می کند، زیرا تجارت انتشار هزینه اقتصادی کمتری ایجاد می کند؛ اما برای کاهش انتشار، مالیات کربن بهتر از تجارت انتشار عمل می کند.

کلیدواژه ها:

آلودگی هوا ، تجارت نشر آلاینده ، مالیات انتشار ، بازار مبادله مجوز آلاینده ، انتشار کربن