چگونه تدریس مبتنی بر مسئله، تفکر انتقادی را تقویت می کند؟

تدریس مبتنی بر مسئله (PBL) یکی از رویکردهای نوین آموزشی است که بر محور یادگیرنده و بر پایه ی حل مسائل واقعی طراحی می شود. در این روش، یادگیرندگان به جای دریافت منفعلانه ی اطلاعات، با موقعیت های پیچیده و مبهمی روبه رو می شوند که نیازمند تحلیل، استدلال و تصمیم گیری هستند. این فرایند موجب درگیری ذهنی عمیق تر و توسعه ی مهارت های تفکر انتقادی می گردد. تفکر انتقادی به عنوان توانایی تحلیل منطقی، ارزیابی شواهد، قضاوت آگاهانه و استدلال مستقل شناخته می شود و یکی از مولفه های اصلی یادگیری مادام العمر محسوب می گردد.در تدریس مبتنی بر مسئله، دانش آموزان در گروه های کوچک به کاوش در مسئله می پردازند، فرضیه هایی ارائه می کنند، داده ها را جمع آوری و تحلیل می نمایند و در نهایت راه حل های قابل دفاع ارائه می دهند. این چرخه ی مستمر پرسش گری و بازاندیشی، ذهن یادگیرنده را از سطح دانش بازتولیدی به سطح استدلال تحلیلی و انتقادی سوق می دهد. معلم در این میان نقش راهنما، تسهیل گر و طراح موقعیت های یادگیری را ایفا می کند نه انتقال دهنده ی صرف دانش.مطالعات متعدد نشان داده اند که دانش آموزان در محیط های PBL، در مقایسه با روش های سنتی، سطح بالاتری از مهارت های تحلیل، مقایسه، استدلال منطقی و قضاوت ارزشی از خود نشان می دهند. این امر به دلیل ماهیت فعال، مشارکتی و بازتابی PBL است. به علاوه، کار گروهی در این رویکرد موجب تعامل فکری و تضارب آرا می شود که خود بستری برای تمرین استدلال انتقادی فراهم می آورد.

کلیدواژه ها:

تفکر ، تقویت ، گروه ، فکری ، تمرین ، نقش ، طراحی