بررسی تاثیر عصاره مخمر و ۲۴-اپی براسینولید برصفات فیزیولوژیکی و عملکرد لوبیا چشم بلبلی (Vigna unguiculata L.) تحت شرایط کم آبیاری

کم­آبیاری یکی از راهکارهای بهینه­سازی مصرف آب و مطلوب­ترین روش در مصرف آب کمتر به­ویژه در مناطق خشک و نیمه ­خشک می­باشد. همچنین تنظیم­کننده های رشد می توانند به­عنوان یک راهکار کمکی برای گیاهان در شرایط کم­آبیاری باشند. این پژوهش، به­منظور ارزیابی اثرات عصاره مخمر و ۲۴-اپی براسینولید در شرایط کم­آبیاری در قالب آزمایش اسپلیت پلات فاکتوریل بر پایه طرح بلوک­های کامل تصادفی در سه تکرار در سال ۱۴۰۰ در مزرعه دانشکده کشاورزی دانشگاه صنعتی شاهرود اجرا شد. تیمارها شامل سطوح آبیاری (هشت، ۱۲ و ۱۶ روز)، محلول­پاشی عصاره مخمر (صفر و ۱۲ گرم در لیتر) و ۲۴-اپی­براسینولید (صفر، پنج و ۱۰ میکرومولار) بودند. در دور آبیاری ۱۲ و ۱۶ روز عملکرد دانه به­ترتیب ۸۰/۲۱ و ۶۱/۲۵ درصد نسبت به دور آبیاری هشت روز کاهش یافت. محلول­پاشی با ۱۰ میکرومولار براسینولید و عصاره مخمر به­ترتیب موجب افزایش ۱۴/۱۰ و ۲۸/۲۰ درصدی عملکرد دانه شدند. کلروفیل کل در دور آبیاری ۱۲ و ۱۶ روز نسبت به دور آبیاری هشت روز، به­ترتیب ۷۱/۱۵ و ۵۴/۴۷ درصد کاهش نشان داد، در حالی­که کاربرد ۱۰ میکرومولار براسینولید به­همراه عصاره مخمر محتوای آن را تا ۶۹/۵۷ درصد افزایش داد. فعالیت آنزیم­های آسکوربات­پراکسیداز و کاتالاز در دور آبیاری ۱۶ روز با کاربرد ۱۰ میکرومولار براسینولید و عصاره مخمر به­ترتیب ۶۳/۳۱۴ و ۷۳/۱۹۴ درصد نسبت به دور آبیاری ۸ روز، افزایش یافتند. لازم به ذکر است، میزان پرولین (۸۵/۵۲ درصد)، فلاونوئید (۸۹/۱۰۹ درصد) و مالون­دی­آلدئید (۳۳/۹۶ درصد) در دور آبیاری ۱۶روز نسبت به دور آبیاری ۸ روز افزایش یافتند. نتایج این پژوهش نشان داد که کاربرد ۱۲ گرم در لیتر عصاره مخمر به همراه ۱۰ میکرومولار براسینولید جهت افزایش عملکرد دانه و کاهش اثرات کم­آبیاری در لوبیا چشم­بلبلی موثر است.

کلیدواژه ها:

آنتی اکسیدان ، اجزای عملکرد ، تنظیم کننده رشد ، رنگدانه های فتوسنتزی