بررسی مولفه های کالبدی موثر در طراحی خانه سالمندان با رویکرد ارتقاء حس سرزندگی

بر اساس دیدگاه های نوین روان شناسی، کیفیت و پویایی محیط پیرامونی تاثیر قابل توجهی بر وضعیت روانی، فکری و سطح سلامت و شادابی افراد دارد. در میان گروه های سنی مختلف، سالمندان از حساسیت بیشتری نسبت به شرایط محیطی و روانی برخوردارند و ضروری است توجه ویژه ای به نیازهای آنان در طراحی محیط زندگی صورت گیرد. سالمندان در بسیاری از موارد، به دلایل مختلف جسمی، روانی یا اجتماعی، امکان مشارکت موثر در فعالیت های جمعی یا زندگی در کنار خانواده و سایر اقشار جامعه را از دست می دهند که این موضوع می تواند موجب کاهش سرزندگی، احساس طردشدگی و آسیب های روانی در آن ها شود. پژوهش حاضر با هدف شناسایی مولفه های کالبدی موثر بر ارتقای حس سرزندگی در سالمندان انجام شده و تلاش دارد تا شاخص های کالبدی موثر در پاسخگویی به نیازهای روحی این گروه را مورد تحلیل قرار دهد. این مطالعه از نوع توصیفی تحلیلی بوده و داده های پژوهش از طریق منابع اسنادی و مطالعات کتابخانه ای گردآوری شده اند. بر پایه ی نتایج به دست آمده از بررسی ها، عواملی همچون تقویت حس تعلق مکانی، طراحی فضاهای تعاملی با امکان مشارکت در فعالیت های گروهی، بهبود خوانایی محیط و سهولت دسترسی، ارتقای امنیت روانی و فیزیکی و بهبود ادراک فضایی نقش بسزایی در افزایش سرزندگی سالمندان ایفا می کنند. این عوامل، هنگامی که به صورت هم افزا در محیط زندگی سالمندان لحاظ شوند، می توانند به شکل گیری فضاهایی منجر شوند که نه تنها پاسخگوی نیازهای فیزیکی سالمندان است، بلکه ارتقاءدهنده سرزندگی آنان نیز خواهد بود.

کلیدواژه ها:

مولفه های کالبدی ، خانه سالمندان ، سرزندگی ، سالمند.