رد قسمتی از ثمن در بیع الخیار و تاثیر آن در فسخ قرارداد

یکی از مباحث اساسی و مهم در بیع، الخیار رد ثمن در مدت معین از طرف فروشنده به خریدار و پس گرفتن مبیع می باشد. سئوال اصلی این است که اگر در مدت معین بایع به هر علتی نتواند تمام ثمن را به خریدار برگرداند اما بتواند قسمتی از ثمن را برگرداند آیا می تواند قرارداد منعقده را فسخ کند یا نه؟ در این نوشتار که به روش توصیفی تحلیلی نگارش یافته آراء نظر شیخ، انصاری، امام خمینی و قانون مدنی ایران در پاسخ به سئوال مذکر به صورت تطبیقی مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته است. بر اساس نتایج حاصله اگر رد ثمن از جهت رد مجموع ثمن و یا قسمتی از ثمن به صورت مطلق، باشد در این صورت از نظر شیخ انصاری (ره)، امام خمینی (ره) و استنباط از قسمت اول ماده ۴۵۸ قانون مدنی اطلاق به رد مجموع ثمن انصراف داشته و با رد قسمتی از آن بایع دارای خیار فسخ نخواهد بود اگر در ضمن عقد شرط کنند که به هر قسمتی از ثمن که رد شد، بایع به همان نسبت دارای حق فسخ باشد و همچنین بایع بتواند همه معامله را با برگرداندن قسمتی از ثمن فسخ کند بر اساس نظریه دو فقیه مذکور و همچنین صراحت ماده ۴۵۸ قانون مدنی چنین شرطی صحیح است.

کلیدواژه ها:

بیع ، الخیار ، بیع شرط ، رد ثمن