نقش عوامل روانشناختی بر پیشرفت تحصیلی دانش آموزان

پیشرفت تحصیلی یکی از مهم ترین اهداف نظام های آموزشی است و تحت تاثیر عوامل گوناگونی قرار دارد. در این مقاله مروری، نقش عوامل روان شناختی مانند انگیزش تحصیلی، خودکارآمدی، تنظیم هیجانی، اضطراب و سلامت روان در پیشرفت تحصیلی بررسی شده است. برای نگارش مقاله از منابع کتابخانه ای فارسی و انگلیسی (سال های ۱۳۹۹ تا ۱۴۰۳) استفاده شد و از روش توصیفی-تحلیلی بهره گرفته شد. یافته ها نشان می دهند که انگیزش تحصیلی (به ویژه انگیزش درونی) و باور به توانمندی های فردی (خودکارآمدی) با تلاش و عملکرد تحصیلی رابطه مثبت دارند. همچنین، هوش هیجانی قوی و مهارت های تنظیم هیجانی به دانش آموزان کمک می کند تا با مشکلات تحصیلی بهتر کنار آیند. از سوی دیگر، اضطراب و نگرانی های روانی (مانند اضطراب امتحان و افسردگی) اثر منفی بر عملکرد تحصیلی دارند. با مرور پژوهش های جدید مشخص شد که تعامل این عوامل پیچیده است؛ به طوری که مثلا اضطراب می تواند به شکل غیرمستقیم از طریق کاهش اعتماد به نفس و خودکارآمدی، بر پیشرفت تحصیلی تاثیر بگذارد. براساس نتایج این بررسی، تقویت مهارت های روان شناختی دانش آموزان (افزایش انگیزش، ارتقای خودکارآمدی، مدیریت هیجان و کاهش اضطراب) می تواند به بهبود یادگیری و موفقیت تحصیلی کمک کند.

کلیدواژه ها:

پیشرفت تحصیلی ، انگیزش تحصیلی ، خودکارآمدی ، تنظیم هیجانی ، اضطراب ، سلامت روان.