برآورد هزینه - فایده آزادراه بندرعباس- کرمان با استفاده از ارزش مکانی خدمات اکوسیستم

مداخله در طبیعت از طریق اجرای طرح های مختلف توسعه به منظور رفع نیازهای روزافزون جمعیت اجتناب ناپذیر است. هر گونه مداخله دارای پیامدهای منفی و مثبت بر خدمات اکوسیستم است. از این رو، در دهه های اخیر ارزیابی اثرات محیط زیستی در سراسر جهان مورد توجه قرار گرفته است. ارزش گذاری خدمات اکوسیستم می تواند به عنوان رویکردی مکمل در تحلیل اثرات محیط زیستی، نقش موثری در تصمیم گیری های توسعه ای ایفا کند. با این حال، در ارزیابی پروژه های عمرانی این موضوع کمتر مدنظر قرار گرفته است. از این رو، پژوهش حاضر با تلفیق رویکردهای ارزیابی اثرات محیط زیستی و ارزش های اقتصادی خدمات اکوسیستم، به برآورد هزینه-فایده احداث آزادراه بندرعباس-کرمان پرداخته است. خدمات اکوسیستمی مورد نظر شامل نگهداشت رسوب، تولید آب، کیفیت زیستگاه، ترسیب کربن، تولید غذا، گردشگری، کیفیت رویشگاه، تولید علوفه و تولید اکسیژن است. نتایج مطالعه با بروزرسانی بر اساس نرخ تورم سالیانه نشان داد که در فاز ساختمانی و بهره برداری منتهی به سال ۱۴۰۳ به ترتیب ۱۶۱,۸۴۲,۷۵۰,۷۸۵ و ۳۳۲,۳۰۷,۴۷۲,۰۳۱ تومان خسارت (هزینه) بر اثر اجرای طرح بر خدمات اکوسیستم تحمیل شده است. همین طور فایده در مرحله ساختمانی در هیچ یک از خدمات اکوسیستمی رخ نداده و در فاز بهره برداری فایده ای معادل ۳۶۶,۰۲۴,۶۰۸,۹۶۰ تومان به همراه داشته است و بنابراین خسارت خالص از اجرای این طرح ۱۲۸,۱۲۵,۶۱۳,۸۵۶ تومان برآورد گردید.

کلیدواژه ها:

Environmental Impact Assessment (EIA) ، Damage estimate ، Economic evaluation ، Ecosystem services ، مدل سازی ، ارزیابی اثرات توسعه ، برآورد خسارت ، ارزشگذاری اقتصادی ، خدمات اکوسیستم