چالش های هوش مصنوعی در احوال شخصیه (مطالعه موردی اهلیت و وصیت)

با گسترش روزافزون فناوری های نوین و ظهور هوش مصنوعی، تاثیرات عمیق و چندبعدی آن بر حوزه های مختلف زندگی بشر به وضوح قابل مشاهده است؛ تحولی که نه تنها جنبه های عملی و اقتصادی، بلکه ابعاد حقوقی و فقهی روابط فردی و اجتماعی را نیز تحت تاثیر قرار داده است. در حوزه احوال شخصیه، مسائلی نظیر اهلیت و وصیت که جزو بنیادهای حقوقی و فقهی هستند، به راحتی نمی توان گفت که تحت تاثیر منطق و تحلیل فناوری های هوشمند قرار نگرفته اند؛ بلکه این فناوری ها در صورت توسعه و کاربرد صحیح، ممکن است راهکارهای نوینی در فرآیندهای رسمی و قضایی ارائه دهند. لذا، دقت و حساسیت در تحلیل ابعاد حقوقی این تغییرات، اهمیت ویژه ای می یابد و نیازمند نگرشی توصیفی-تحلیلی است که بتواند چالش ها و فرصت های موجود را در بستر توسعه فناوری، به درستی تبیین و ارزیابی کند. تحقیق حاضر که به روش توصیفی – تحلیلی صورت پذیرفته است؛ چالش های هوش مصنوعی در احوال شخصیه اعم از اهلیت و وصیت را مورد مطالعه قرار داده و بدین نتیجه دست یافته است، با استناد بر اینکه احوال شخصیه، به عنوان سازنده یا ایجادکننده ویژگی ها و وضعیت هایی در فرد نسبت به دیگران محسوب می شود که تاثیرات و آثار حقوقی و شرعی موثری بر جای می گذارند، و از آن جایی که این حالت ها و ویژگی ها در قالب رویدادهای حقیقی و مبتنی بر فعل و انفعالات انسانی شکل می گیرند، نقش فناوری های چون هوش مصنوعی در این حوزه محدود و قابل انکار است. بنابراین، بنا بر عدم احراز شرایط لازم و استانداردهای مربوط به تشخیص و تبیین این وضعیت ها، هوش مصنوعی نمی تواند در تنظیم، اثبات یا تصدیق احوال شخصیه نقش موثری ایفا کند و کاربرد عملی و حقوقی آن در این قلمرو، محال و غیرقابل تصور است.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی ، احوال شخصیه ، اهلیت ، وصیت