ارتباط سطح سرمی ویتامین D مادران بر وقوع سقط خود به خودی یک مطالعه مرور سیستماتیک

سقط جنین به از دست رفتن و ختم حاملگی به هر دلیلی قبل از هفته بیست بارداری اطلاق می شود. سقط خودبه خودی شایع ترین عارضه حاملگی در سه ماهه اول و دوم است. تشخیص بالینی سقط زمانی مطرح می شود که ترشح خونی واژینال یا لکه بینی در نیمه اول حاملگی رخ دهد. شیوع سقط خودبه خودی در حدود %۳۰-۴۰ از بارداری ها گزارش شده است. سقط جنین شایع ترین پیامد نامطلوب بارداری است که حدود ۱۵ درصد از تمام بارداری های شناخته شده در سه ماهه اول بارداری منجر به سقط جنین می شود. مطالعات نشان می دهد که حاملگی هایی که منجر به سقط می شود تحت تاثیر عوامل ژنتیکی، ایمنی، ناهنجاری های کروموزومی و اختلالات کروموزومی در دوران بارداری است. سلول های Th۱۷ نقش مهمی در القای التهاب دارند و سلول های Treg سیتوکین های ضد التهابی که پاسخ ایمنی بیش از حد موثر را کاهش می دهند. مطالعات اخیر نشان داده اند که تعادل بین سلول های Treg و Th۱۷ برای حفظ بارداری طبیعی نیز مهم است، در حالی که تغییر در نسبت Th۱۷/Treg به سمت سلول های Th۱۷ باعث ایجاد چندین بیماری مرتبط با بارداری از جمله سقط خودبه خودی، پره اکلامپسی و دیابت بارداری می شود. هورمون های بارداری مانند پروژسترون و استروژن سلامت بارداری را حفظ می کنند. پروژسترون، رایج ترین دارو برای محافظت از جنین در سقط خودبه خودی، یک هورمون زنانه چند منظوره است که باعث رشد سینه، تخمک گذاری و حفظ بارداری می شود. پروژسترون در دوران غیر بارداری عمدتا توسط سلول های گرانولوزای تخمدان و جسم زرد و در دوران بارداری توسط جفت ترشح می شود. اما سقط جنین در سه ماهه اول که به دلایل متعددی از جمله ناهنجاری های ژنتیکی، کروموزومی جنین، آناتومی دستگاه تناسلی، آسیب شناسی آندومتر، ترومبوفیلی ارثی، سندرم آنتی فسفولیپید است و اگر چه برطرف کردن اکثر این عوامل دشوار است. اما موارد قابل کنترلی نیز وجود دارند که اثرات منفی را می توان به طور کامل قبل از لقاح کاهش داد. این موارد شامل برطرف کردن کمبودهای تغذیه ای، از جمله کمبود ویتامین D است. عوامل خطرزای متعددی بر کاهش ویتامین D از جمله آلودگی هوا، عرض جغرافیایی بالا، تغییرات فصلی در زمستان و پاییز، مدت زمان قرار گرفتن در معرض نور خورشید، چاقی، رنگ پوست سیاه، سطح تحصیلات پایین و درآمد پایین مادر تاثیر می گذارد. ویتامین D نقش مهمی در چرخه ی زندگی و سلامت باروری زنان ایفا می کند و هم چنین عملکردهای متعددی فراتر از نقش های خود در استخوان داشته است. سلامت باروری از طریق متابولیسم ۱.۲۵دهیدروکسی ویتامین D و گیرنده های آن (VDR) در آندومتر، جفت، سلول های گرانول تخمدان، رحم تامین می شود، در نتیجه وضعیت ویتامین D در دوران بارداری بسیار مهم بوده و هم چنین در تنظیم تکثیر و تمایز سلولی و تعدیل پاسخ های ایمنی ذاتی و سازگار نقش مهمی دارد. از تکثیر سلول های (Th۱) جلوگیری می کند و تولید سیتوکین هایی مانند اینترفرون را محدود و تولید IgG را مهار می کند. کمبود ویتامین D در دوران بارداری یک اپیدمی در سراسر جهان است و شیوع آن از ۱۸-۸۴٪، در کشورهای مختلف متفاوت می باشد. برای کاهش خطر سقط جنین، مشاوره های پیش از بارداری و مدیریت مناسب شرایط پزشکی موجود ضروری است. زنان باید از وضعیت سلامتی خود آگاه باشند و در صورت نیاز به پزشک مراجعه کنند. هم چنین، رعایت رژیم غذایی سالم و مصرف مکمل های ویتامین D می تواند به بهبود وضعیت باروری کمک کند. با توجه به اینکه سقط خودبه خودی جنین می تواند فشارهای جسمی، روانی اجتماعی و هم چنین اقتصادی را بر خانواده ها و کل جامعه تحمیل نماید و از طرفی نیز مطالعات قابل توجهی در زمینه ارتباط سطح سرمی ویتامین D با سقط خودبه خودی از سال ۲۰۱۹ تاکنون انجام نشده و هم چنین وجود نتایج متناقضی در مطالعات، مطالعه حاضر با هدف مرور سیستماتیک مطالعات انجام شده در رابطه با سطح سرمی ویتامین D و سقط خودبه خودی انجام شد تا با استفاده از نتایج آن، بتوان گامی موثر در جهت پیشگیری از سقط خودبه خودی برداشت.

کلیدواژه ها:

سقط خود به خودی ، مرور سیستماتیک ، ویتامین D