بررسی پیشران های اثر گذار تکنیک هزینه یابی بر مبنای فعالیت در بهبود عملکرد و کاهش هزینه های شرکت ایران خودرو

امروزه، نظام های سنتی هزینه یابی دیگر قادر به ارائه اطلاعات دقیق از ساختار هزینه ها نیستند و این موضوع، ضرورت استفاده از رویکردهای نوین هزینه یابی مانند هزینه یابی بر مبنای فعالیت را برجسته می کند. این مطالعه با هدف شناسایی و اولویت بندی پیشران های موثر بر اجرای موفق ABC و تاثیر آن بر بهبود عملکرد در شرکت ایران خودرو انجام شد. روش تحقیق تلفیقی این پژوهش شامل مرور نظام مند ادبیات و تحلیل محتوا جهت شناسایی متغیرهای کلیدی و سپس استفاده از داده های کمی جمع آوری شده از طریق پرسشنامه استاندارد از ۱۲۰ تن از مدیران و کارشناسان مجرب شرکت ایران خودرو بود. داده ها با استفاده از تحلیل عاملی اکتشافی ، مدل سازی معادلات ساختاری و تحلیل اهمیت-عملکرد مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. نتایج شناسایی شش پیشران کلیدی شامل حمایت مدیریت ارشد، فرهنگ داده محور، زیرساخت های IT، مشارکت کارکنان، تعهد سازمانی و یکپارچگی سیستم ها را نشان داد که از میان آنها، زیرساخت های IT (β=۰.۴۸) و حمایت مدیریت ارشد (β=۰.۴۱) بالاترین تاثیر را بر اجرای سیستم ABC داشتند. همچنین، یافته ها نشان دادند که اجرای موثر ABC می تواند منجر به بهبود عملکرد سازمانی (β=۰.۵۹) و کاهش هزینه ها (β=۰.۵۴) شود. تحلیل IPA نیز برجسته کرد که زیرساخت های IT و حمایت مدیریت ارشد در وضعیت بحرانی قرار دارند و نیازمند توجه فوری هستند. این تحقیق ضمن تایید نقش مهم ABC در تصمیم گیری های استراتژیک، الگویی چندبعدی از پیشران های اجرای این سیستم در محیط های صنعتی ایرانی ارائه کرده است. نتایج این مطالعه به مدیران شرکت های بزرگ کمک میکند تا با شناسایی نقاط قوت و ضعف موجود، اقدام به بهبود نظام های حسابداری و مدیریتی خود کنند.

کلیدواژه ها:

هزینه یابی بر مبنای فعالیت ، پیشران های اجرایی ، بهبود عملکرد ، کاهش هزینه ، شرکت ایران خودرو ، مدیریت مالی ، حسابداری مدیریت