هوش هیجانی معلم و اثر آن بر پایداری انگیزه یادگیری دانش آموزان

هوش هیجانی به عنوان توانایی شناخت، فهم و مدیریت هیجان های خود و دیگران، یکی از مولفه های اساسی در موفقیت فرآیند آموزشی محسوب می شود. معلمی که سطح بالایی از هوش هیجانی دارد، قادر است روابط میان فردی سالم و اثربخشی با دانش آموزان شکل دهد، آنها را از نظر هیجانی پشتیبانی کند و شرایطی فراهم سازد که انگیزه یادگیری نه تنها ایجاد، بلکه پایدار بماند. پایداری انگیزه تحصیلی در دانش آموزان وابسته به احساس امنیت روانی، تعلق اجتماعی و تجربه موفقیت تدریجی است که همه این عوامل تحت تاثیر تعاملات هیجانی معلم قرار دارند. این پژوهش با رویکرد تحلیلی به بررسی نقش ابعاد مختلف هوش هیجانی معلمان – شامل خودآگاهی هیجانی، خود مدیریتی، آگاهی اجتماعی و مهارت های ارتباطی – در برانگیختن و حفظ انگیزه یادگیری دانش آموزان می پردازد. مرور پیشینه پژوهش ها نشان می دهد که معلمان با سطح هوش هیجانی بالا، از راهکارهایی مانند بازخورد سازنده، ایجاد فضای امن روانی و همدلی، نه تنها انگیزه را افزایش می دهند، بلکه مانع افت تحصیلی ناشی از فشارهای روانی و محیطی می شوند. همچنین، ارتقاء هوش هیجانی معلمان با برنامه های آموزشی و کارگاه های تخصصی، می تواند اثرات بلندمدتی بر کیفیت یادگیری داشته باشد. این مقاله با ارائه راهکارهای عملی و بومی برای نظام آموزشی ایران، چالش های پیاده سازی و مسیرهای توسعه را تبیین می کند.

کلیدواژه ها:

هوش هیجانی معلم ، انگیزه پایدار یادگیری ، تعامل هیجانی ، خودآگاهی ، همدلی ، موفقیت تحصیلی