تبیین رابطه هوش فرهنگی، هوش اجتماعی و مسئولیت پذیری اجتماعی با ویژگی های رهبری فروتن مدیران مدارس ابتدایی شهر کوهدشت»

پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه هوش فرهنگی، هوش اجتماعی و مسئولیت پذیری اجتماعی با رهبری فروتن مدیران مدارس ابتدایی شهر کوهدشت انجام شد. روش تحقیق از نوع توصیفی-همبستگی و جامعه آماری شامل ۲۰۷ معلم شاغل در سال تحصیلی ۱۴۰۲-۱۴۰۱ بود. نمونه ای به حجم ۱۴۰ نفر با استفاده از روش نمونه گیری تصادفی طبقه ای متناسب با حجم انتخاب شد. ابزار جمع آوری داده ها شامل پرسشنامه هوش فرهنگی آنگ و ارلی (۲۰۰۴)، هوش اجتماعی ترمسو (۲۰۰۱)، مسئولیت پذیری اجتماعی کارول (۱۹۹۹) و رهبری فروتن کارناوال و همکاران (۲۰۱۹) بود. روایی محتوایی و سازه با نظر خبرگان تایید و پایایی آن با آلفای کرونباخ ارزیابی شد. داده ها با آزمون همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه تحلیل شدند. نتایج نشان داد بین هوش فرهنگی (r=۰.۸۰)، هوش اجتماعی (r=۰.۷۷) و مسئولیت پذیری اجتماعی (r=۰.۶۳) با رهبری فروتن رابطه معناداری وجود دارد (p<۰.۰۵). همچنین هوش فرهنگی با سهم پیش بینی ۶۴% بیشترین و هوش اجتماعی با ۴۰.۷% کمترین سهم در پیش بینی رهبری فروتن را داشت. یافته ها بیانگر اهمیت همزمان این سه مولفه در بهبود سبک رهبری متواضعانه مدیران مدارس است. نتایج تحقیق حاضر علاوه بر ارائه شواهد تجربی، نشان می دهد که تقویت همزمان هوش فرهنگی، هوش اجتماعی و مسئولیت پذیری اجتماعی در بین مدیران می تواند به شکلی موثر سبک رهبری فروتن را ارتقاء دهد و در نهایت به بهبود روابط انسانی، افزایش رضایت شغلی معلمان و ایجاد محیط های یادگیری موثرتر منجر شود. بر اساس یافته ها، مدیرانی که توانایی شناخت و درک تفاوت های فرهنگی را دارند، در برقراری روابط انسانی و حل تعارضات بین فردی موفق تر عمل می کنند. این امر با بهره گیری از هوش اجتماعی، قدرت همدلی و ایجاد اعتماد میان کارکنان را افزایش می دهد و هنگامی که با تعهدات ناشی از مسئولیت پذیری اجتماعی همراه شود، تصویری مثبت و الهام بخش از رهبری مدرسه به نمایش می گذارد.در سطح کاربردی، این پژوهش پیشنهاد می کند که برنامه های آموزش مدیران مدارس باید شامل آموزش مهارت های بین فرهنگی، توسعه مهارت های ارتباطی و اجتماعی و تقویت حس مسئولیت پذیری نسبت به جامعه باشد. از منظر نظری، نتایج تحقیق مدل جدیدی از ارتباط بین سه مولفه کلیدی و رهبری فروتن را در بستر مدارس ابتدایی ایران ارائه می دهد که می تواند مبنایی برای تحقیقات آتی در حوزه مدیریت آموزشی و رهبری سازمانی قرار گیرد. یافته ها همچنین حاکی از آن است که استفاده از رویکردهای چندبعدی در ارزیابی و توسعه مدیران می تواند به ایجاد تغییرات مثبت در فرهنگ سازمانی و ارتقاء کیفیت نظام آموزشی کمک کند. بر این اساس، رهبری فروتن نه تنها به عنوان یک سبک مدیریتی، بلکه به عنوان فلسفه ای سازمانی مطرح می شود که می تواند مدرسه را از یک محیط صرفا آموزشی به یک نهاد اجتماعی پویا و اثرگذار در جامعه تبدیل کند

کلیدواژه ها:

هوش فرهنگی ، هوش اجتماعی ، مسئولیت پذیری اجتماعی ، رهبری فروتن