بررسی عوامل موثر بر کارایی مالی شهرداری های استان مرکزی (مطالعه موردی: شهرداری اراک)

در عصر حاضر، کارایی مالی نهادهای عمومی به ویژه شهرداری ها، به عنوان یکی از شاخص های کلیدی توسعه پایدار شهری مطرح است. این پژوهش با هدف سنجش و تحلیل کارایی مالی شهرداری های استان مرکزی با تمرکز بر شهرداری اراک طراحی و اجرا شده است. روش تحقیق از نوع کمی-توصیفی و با استفاده از تحلیل پوششی داده ها (DEA) در مدل CCR ورودی-محور بوده و داده های مورد استفاده از صورت های مالی و گزارش های عملکردی ۱۳ شهرداری استان مرکزی در بازه زمانی ۱۳۹۵ تا ۱۳۹۹ استخراج شده اند. یافته های پژوهش نشان می دهد که شهرداری اراک با میانگین کارایی ۰.۷۸ در سطح استان جایگاه مطلوبی دارد، اما هنوز ۲۲ درصد فاصله تا کارایی کامل را دارد. مهم ترین عوامل موثر بر کارایی شامل مدیریت بهینه هزینه های جاری، کاهش نیروی انسانی اضافی و افزایش درآمدهای اختصاصی شناسایی شدند. همچنین، مقایسه با شهرداری های کوچک تر استان نشان داد که حجم عملیات مالی و جمعیت بالا، چالش های خاصی را برای شهرداری های بزرگ ایجاد می کند. در نهایت، پیشنهاداتی مانند اجرای بودجه ریزی مبتنی بر عملکرد، توسعه درآمدهای محلی و استفاده از فناوری در مدیریت مالی ارائه شد. این پژوهش می تواند به عنوان الگویی برای ارزیابی کارایی شهرداری های مشابه در سطح کشور مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

کارایی مالی ، شهرداری اراک ، تحلیل پوششی داده ها (DEA) ، مدیریت مالی شهری ، بودجه ریزی مبتنی بر عملکرد ، استان مرکزی