امکان سنجی حذف یون های شوری از پساب شور حاوی فلزات سنگین سرب و روی

مساله کمبود آب در ایران و بخصوص در مناطق خشک باعث شده که استفاده از فاضلاب های خانگی و صنعتی و آبهای نامتعارف رو به افزایش باشد. با توجه به این ضرورت، آزمایشی در سه بخش جاذب معمولی، نانو جاذب، و جاذب اصلاح شده در پساب شور حاوی فلز سنگین انجام شد. تیمارهای آزمایش شامل تیمار جاذب در چهار سطح (۱- کربن فعال، ۲- نانوکربن فعال، ۳- نانوسیلیکا، ۴- نانوسیلیکای اصلاح شده با ویتامین سی)، تیمار شوری در سه سطح (یک، ۱۰ و ۲۰ دسی زیمنس بر متر) و غلظت فلزات سنگین سرب و روی در چهار غلظت متفاوت (صفر، ۵۰ و ۱۰۰، ۲۰۰ میلی گرم بر لیتر) در سه تکرار به صورت آزمایش فاکتوریل در قالب طرح کاملا تصادفی در محیط ناپیوسته انجام شد و جذب یون های عامل شوری در حضور و عدم حضور فلزات سنگین سرب و روی بررسی گردید. نتایج نشان داد که برای هر چهار جاذب با افزایش سطوح شوری در شرایط عدم حضور و در شرایط حضور فلز های سنگین، ظرفیت کل جذب به صورت معنی دار افزایش یافت. همچنین ظرفیت کل جذب با حضور و افزایش غلظت فلز های سنگین برای هر چهار جاذب روند کاهشی نشان داد که بیانگر جذب رقابتی میان یون های عامل شوری و فلز های سنگین می باشد. جاذب نانوکربن فعال از نظر شوری زدایی عملکرد بهتری نسبت به جاذب کربن فعال داشته و به طور کلی عملکرد جاذب نانوسیلیکا در شوری زدایی از نانوسیلیکای اصلاح شده بهتر می باشد. بر اساس نتایج با افزایش شوری درصد شوری زدائی افزایش و بیشترین میزان آن در شوری ۲۰ دسی زیمنس بر متر توسط جاذب نانوکربن فعال (۳/۲۸ درصد) و کمترین مقدار آن (۴/۹ درصد) در شرایط عدم حضور فلزات سنگین توسط جاذب کربن فعال در شوری یک دسی زیمنس بر متر مشاهده شد. یافته ها می تواند در جهت بهبود کاربرد جاذب ها برای تصفیه آب های شور و پساب های حاوی فلزات سنگین موثر واقع شود.

کلیدواژه ها:

شوری زدائی ، جذب سطحی ، نانوجاذب ، پساب آلوده ، اصلاح جاذب