اثربخشی مداخله مبتنی بر ذهن آگاهی بر بهزیستی و اشتیاق تحصیلی در دانش آموزان پایه ششم دوره ابتدایی

چکیده زمینه و هدف : دانش آموزان پایه ششم ابتدایی در دوره انتقالی حساسی قرار دارند که کاهش بهزیستی و اشتیاق تحصیلی در آن، پیامدهای منفی آموزشی و روان شناختی به دنبال دارد. این بر بهبود بهزیستی MBSR پژوهش با هدف تعیین اثربخشی مداخله ذهن آگاهی مبتنی بر پروتکل تحصیلی و اشتیاق تحصیلی دانش آموزان پایه ششم طراحی شد . روش ها: پژوهش حاضر نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون با گروه کنترل بود. از جامعه آماری 1023 نفری دانش آموزان پسر مرند، 60 نفر با روش نمونه گیری تصادفی خوشه ای چندمرحله ای انتخاب و در دو گروه آزمایش و کنترل جایگزین شدند. گروه آزمایش، مداخله 8 جلسه ای ذهن آگاهی (با تطبیق فرهنگی شامل تمثیل های بومی و تعدیل مدت تمرین) را دریافت (Tominen-Sweeney, 2012 کرد. داده ها با پرسشنامه های استاندارد بهزیستی تحصیلی α=0.83) گردآوری و با تحلیل کوواریانس (Fredricks et al., 2004؛ α=0.80) و اشتیاق تحصیلی تحلیل شدند . (MANCOVA) چندمتغیره یافته ها : در تمام مولفه های بهزیستی (0٫001 > p) مداخله ذهن آگاهی موجب بهبود معنادار تحصیلی (شامل ارزش مدرسه، رضایت تحصیلی، درگیری با کار مدرسه و کاهش فرسودگی) و اشتیاق تحصیلی (رفتاری، عاطفی، شناختی) شد . η²=برای متغیرهای اصلی بزرگ و قابل توجه بود. ( بهزیستی : 0.606 (η²) اندازه اثر )η²= اشتیاق0.623 نتیجه گیری: آموزش ذهن آگاهی، راهکاری اثربخش و کاربردی برای ارتقای بهزیستی و اشتیاق تحصیلی دانش آموزان پایه ششم است. پیشنهاد می شود این برنامه در سیاست های آموزشی مدارس ابتدایی ایران (مانند سند تحول بنیادین) به عنوان ابزاری کم هزینه و علمی گنجانده شود .