بررسی تاثیر آموزش خودگردانی یادگیری بر نشاط ذهنی و انگیزش پیشرفت دانش آموزان

پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر آموزش خودگردانی یادگیری بر نشاط ذهنی و انگیزش پیشرفت دانش آموزان مقطع ابتدایی شهر ایلام انجام شد. این مطالعه از نوع نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون با گروه کنترل بود که در آن ۴۰ دانش آموز (۲۰) نفر گروه آزمایش و ۲۰ نفر گروه (کنترل با روش نمونه گیری خوشه ای چند مرحله ای انتخاب شدند. گروه آزمایش به مدت ۱۰ هفته تحت آموزش برنامه ساختاریافته خودگردانی یادگیری قرار گرفت که شامل مولفه های، شناختی، فراشناختی و انگیزشی بود. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه انگیزش پیشرفت هرمنس (۱۹۷۷) با پایایی ۰.۸۴ و مقیاس نشاط ذهنی ریان و فردریک (۱۹۹۷) با پایایی ۹۴ بود. یافتهها نشان داد آموزش خودگردانی یادگیری تاثیر معناداری بر افزایش نشاط ذهنی (p<۰.۰۵, d=۰.۴۵) و انگیزش پیشرفت (p<۰.۰۵, d=۰.۶۳) داشته است. همچنین خودکارآمدی تحصیلی نقش واسطه ای معناداری در این رابطه ایفا میکرد (p<۰.۰۵, d=۰.۴۲). نتایج موید اثر بخشی آموزش خودگردانی یادگیری بر بهبود شاخصهای روانشناختی و تحصیلی دانش آموزان بود که با یافتههای زیمرمن (۲۰۰۲) و پینتریچ (۲۰۰۴) همسو است. از محدودیتهای پژوش میتوان به نمونه گیری محدود به یک منطقه جغرافیایی و کوتاه بودن دوره پیگیری اشاره کرد. پیشنهاد میشود پژوهشهای آتی با نمونه های بزرگتر و دوره های پیگیری طولانی تر انجام شود. این مطالعه چارچوب عملیاتی مناسبی برای طراحی برنامههای مداخله ای در نظام آموزشی ارائه میدهد و نشان میدهد آموزش خودگردانی یادگیری میتواند همزمان بر ابعاد شناختی و عاطفی یادگیری تاثیر بگذارد.

کلیدواژه ها:

آموزش خودگردانی یادگیری ، نشاط ذهنی ، انگیزش پیشرفت