نقش تحول آفرین هوش مصنوعی و یادگیری ماشین در بازتعریف فرآیند آموزش و ارزیابی دانش آموزان: فرصتها چالشها

تحولات فناوری به ویژه در حوزه هوش مصنوعی (AI) و یادگیری ماشین (ML) چشم انداز نوینی را در نظامهای آموزشی جهان رقم زده اند. این پژوهش مروری با هدف بررسی نقش تحول آفرین هوش مصنوعی و یادگیری ماشین در بازتعریف فرآیند آموزش و ارزیابی دانش آموزان با بهره گیری از روش تحلیل محتوای کیفی انجام شده است. دادههای پژوهش از میان ۱۸ منبع معتبر علمی گردآوری شده اند که عمدتا در بازه زمانی ۱۳۹۸ تا ۱۴۰۳ و در پایگاه هایی همچون CIVILICA مجله روان شناسی و آموزش، و نشریه مدیریت تحقیقات آموزشی منتشر شدهاند. یافته ها حاکی از آن است که AI و ML در ایجاد فرصتهایی مانند آموزش شخصی سازی شده ارتقای تعامل دانش آموز و معلم، طراحی ابزارهای ارزشیابی هوشمند و پیش بینی عملکرد تحصیلی نقش کلیدی ایفا میکنند. در عین حال، چالشهایی مانند ضعف زیرساختهای دیجیتال در مدارس کمبود مهارتهای فناورانه در میان معلمان دغدغه های اخلاقی و امنیتی پیرامون دادههای آموزشی و نگرانی از کمرنگ شدن نقش انسانی در فرآیند آموزش نیز مطرح هستند این مقاله با تاکید بر ضرورت بازنگری در سیاستهای آموزشی پیشنهادهایی همچون آموزش معلمان در حوزه فناوریهای نوین سرمایه گذاری در زیرساختهای فناورانه تدوین چارچوبهای اخلاقی و تقویت نقش مکمل AI در کنار تعامل انسانی را ارائه میدهد نتیجه گیری نهایی پژوهش نشان می دهد که بهره گیری مسئولانه و هدفمند از هوش مصنوعی میتواند مسیر آموزش را به سوی عدالت آموزشی یادگیری عمیقتر، و ارزشیابی دقیق تر هدایت نماید با این حال دستیابی به این چشم انداز مستلزم برنامه ریزی منسجم آمادگی نهادی و ایجاد توازن میان فناوری و ارتباط انسانی در محیطهای آموزشی است.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی ، یادگیری ماشین ، آموزش شخصی سازی شده ، ارزیابی تطبیقی ، تحلیل یادگیری آموزش هوشمند ، فناوری آموزشی ، تحول آموزشی ، چالشهای اخلاقی ، سیاست گذاری آموزشی