تحلیل مهارتهای عملی و نظری ارائه شده در کتب درسی حسابداری فنی حرفهای هنرستان

نظام آموزشی فنی و حرفه ای به عنوان یکی از ارکان اصلی تربیت نیروی انسانی، ماهر نقشی بنیادین در پیوند آموزش با بازار کار ایفا می کند. در این میان رشته حسابداری به دلیل ماهیت حرفه ای و کاربردی خود نیازمند توازنی دقیق میان آموزش مفاهیم نظری و مهارت های عملی است. پژوهش حاضر با رویکردی مروری و تحلیلی، به بررسی محتوای سه عنوان از کتب تخصصی حسابداری در دوره متوسطه دوم هنرستان (حسابداری بهای تمام شده و مالیاتی، حسابداری تهیه و تنظیم صورت های مالی و حسابداری حقوق و دستمزد) پرداخته است تا میزان پوشش مهارت های نظری و عملی در این متون آموزشی را واکاوی کند. ابتدا با بررسی ساختار کلی این کتب، اهداف آموزشی، فصل بندی و تمرینات ارائه شده مورد تحلیل قرار گرفته و سپس با ارجاع به استانداردهای مهارت آموزی سازمان آموزش فنی و حرفه ای کشور و نیز نیازهای شغلی در بازار، واقعی میزان اثربخشی محتوای این کتاب ها در آماده سازی هنرجویان برای ورود به عرصه کار سنجیده شده است. نتایج تحلیل ها نشان می دهد که اگرچه محتوای نظری این کتب از انسجام مناسبی برخوردار است و مبانی اساسی حسابداری را به خوبی پوشش می دهد، اما آموزش عملی اغلب به صورت محدود و در قالب تمرینات ساده باقی مانده و فاقد عمق و ارتباط مستقیم با سناریوهای واقعی بازار کار است. همچنین در برخی موارد محتوای آموزشی فاقد تطابق کامل با تحولات نوین حوزه حسابداری، از جمله کاربرد، فناوری گزارشگری دیجیتال و استانداردهای IFRS است. از سوی دیگر، نبود فعالیت های کارگاهی موثر، پروژه های عملی و مثال های برگرفته از فضای واقعی کسب و کار موجب شده تا دانش آموزان نتوانند درک کاربردی دقیقی از مفاهیم نظری به دست آورند. پژوهش حاضر با مرور تجربیات بین المللی، پیشنهادهایی برای بازطراحی محتوای کتب درسی، تقویت آموزش عملی، و به روزرسانی محتوای نظری در راستای ارتقای آمادگی حرفه ای هنرجویان ارائه می دهد. نتایج این مقاله می تواند مبنای تصمیم گیری برای سیاست گذاران، آموزشی، نویسندگان کتاب های درسی و مدرسان حسابداری در هنرستان ها قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

آموزش مبتنی بر شغل ، آموزش فنی و حرفه ای ، مهارتهای نظری ، مهارتهای عملی ، کتب درسی حسابداری ، تحلیل محتوا ، آموزش کاربردی ، بازار کار ، هنرستان