اقدام پژوهی چگونه توانستم با مشارکت فعال همیار معلم فضای آموزشی پویا و تعاملیتری در کلاس زیست شناسی ایجاد کنم؟

یکی از چالشهای رایج در تدریس درس زیست شناسی در دوره متوسطه دوم به ویژه در مدارس با رویکرد رقابتی و کنکوری، فقدان و فضای تعاملی و مشارکتی در کلاس درس است؛ فضایی که در آن بیشتر دانش آموزان به صورت منفعل و صرفا شنونده باقی میمانند فرصت تجربه یادگیری، عمیق گفت وگو و یاددهی به یکدیگر را پیدا نمی کنند. این پژوهش با هدف پاسخ به این پرسش شکل گرفت که چگونه میتوان با مشارکت فعال همیار معلم فضای آموزشی پویاتر و تعاملیتری در کلاس زیست شناسی ایجاد کرد؟» پس از بررسی داده های حاصل از مشاهده مصاحبه و پرسشنامه استاندارد درگیری تحصیلی فردریکس و همکاران راهکار طراحی و اجرای نقش رسمی برای همیار معلم انتخاب و اجرا شد دانش آموزان در قالب گروههای چهار نفره با ترکیب متوازن از سطوح علمی مختلف تقسیم شدند و در هر گروه دانش آموز قویتر به عنوان همیار معلم وظیفه هدایت یادگیری گروه را بر عهده گرفت. این طرح با نظارت مستمر، استفاده از ابزارهای سنجش و گفت وگو با عوامل مدرسه به مدت ۵ هفته اجرا شد نتایج حاصل از شواهد مرحله دوم نشان داد که کلاس از وضعیت ایستای اولیه فاصله گرفته و شاخصهای درگیری، رفتاری هیجانی و شناختی دانش آموزان بهبود چشمگیری یافته است. همچنین بازخوردهای مثبت، همکاران دانش آموزان و والدین تایید کننده اثر بخشی این اقدام بود بنابراین میتوان نتیجه گرفت که به کارگیری نقش فعال برای همیار معلم راهکاری عملی و موثر در جهت ارتقای کیفیت یاددهی-یادگیری در کلاسهای مفهومی مانند زیست شناسی است.

کلیدواژه ها:

همیار معلم ، مشارکت ، تحصیلی ، کلاس زیست شناسی ، یادگیری ، تعاملی ، اقدام پژوهی