بررسی نقش برنامه درسی پنهان در شکل دهی به ارزش ها و نگرش های دانش آموزان

برنامه درسی پنهان به عنوان یکی از ابعاد مهم و در عین حال کمتر آشکار نظام آموزشی، نقش برجسته ای در شکل دهی به ارزش ها، نگرش ها و رفتارهای دانش آموزان ایفا می کند. این برنامه شامل مجموعه ای از آموزه ها، هنجارها و پیام های غیررسمی است که در فرآیندهای روزمره مدرسه و تعاملات میان معلمان و دانش آموزان سایر عوامل محیطی منتقل می شود. امعان نظر به این موضوع که بسیاری از ویژگی های شخصیتی و مهارت های اجتماعی دانش آموزان به واسطه آن شکل می گیرد و در نهایت مدیریت آن می تواند همه جانبه بر موفقیت تحصیلی و اجتماعی آنان تاثیرگذار است. بنابراین، شناخت دقیق و عمیق برنامه درسی پنهان و مدیریت آن می تواند نقش حیاتی در بهبود کیفیت آموزش و پرورش باشد. یکی از مهم ترین جنبه های برنامه درسی پنهان تاثیر بر توسعه مهارت های اجتماعی و اخلاقی دانش آموزان است. مهارت هایی مانند همکاری، مسئولیت پذیری، احترام متقابل، حل تعارض اغلب از طریق این برنامه به دانش آموزان منتقل می شود، در حالی که ممکن است برنامه درسی رسمی به آن ها به طور مستقیم نپردازد. به همین دلیل برنامه درسی پنهان ضرورتی برای برنامه درسی رسمی شناخته می شود که رسالتمند به پرورش فردی متعادل و اجتماعی است. با این حال، پیامدهای منفی این برنامه در صورت مدیریت نامناسب می تواند باعث شکل گیری نگرش های منفی و رفتارهای ناخواسته شود که نیازمند توجه و اصلاح مستمر است. عوامل متعددی در شکل گیری برنامه درسی پنهان موثرند که از جمله آن ها می توان به فرهنگ مدرسه، نقش معلمان و کارکنان، ساختارهای سازمانی و روابط بین فردی اشاره کرد. شناخت این عوامل و بررسی راهکارهای شناسایی، ارزیابی و مدیریت برنامه درسی پنهان می تواند امکان کنترل بهتر این پیامدها را فراهم کرده و نقش آن ها را در جهت اهداف تربیتی و آموزشی بهینه سازد.

کلیدواژه ها:

برنامه درسی ، پنهان ، شکل دهی ، ارزش ، نگرش ، دانش آموزان