اهمیت و ضرورت شناخت دانش جغرافیا

تعامل انسان و طبیعت ارتباطی دوطرفه و پیچیده است که از دیرباز میان انسان و محیط طبیعی وجود داشته است. انسان ها از منابع طبیعی برای تامین نیازهای خود بهره می برند و تغییراتی مثبت یا منفی در محیط ایجاد میکند. در این فرآیند، محیط طبیعی به محیط جغرافیایی تبدیل می شود. هدف اصلی این تعامل، حفظ تعادل میان نیازهای انسان و حفاظت از محیط زیست است تا توسعه پایدار برای نسل های آینده تضمین شود. دانش جغرافیا در فرآیند توسعه به ویژه توسعه پایدار نقش بسیار مهم و محوری ایفا می کند و به عنوان علم مکان، محور و رکن اصلی آمایش سرزمین است. دانش جغرافیا و برنامه ریزی شهری ارتباط تنگاتنگ و حیاتی با یکدیگر دارند؛جغرافیا با دید کلی نگر و ترکیبی، مسائل، مشکلات، نیازها و اولویت های شهرها و مناطق پیرامونی را شناسایی و تحلیل می کند و این شناخت به برنامه ریزان کمک می کند تا طرح های جامع و پایدار برای توسعه شهری طراحی کنند. دانش جغرافیا به عنوان پلی میان طبیعت و جامعه انسانی، ابزار و روش هایی فراهم می کند که توسعه ای پایدار، علمی و با رعایت موازین زیست محیطی را میسر سازد. جغرافیا علمی چندبعدی و میان رشته ای است که به مطالعه زمین و ویژگی های طبیعی و انسانی آن، محیط زیست و جوامع انسانی می پردازد و تعامل میان آنها را به دقت تحلیل می کند. هدف اصلی دانش جغرافیا این است که با شناخت عمیق تر و همه جانبه تر از زمین و انسان، راه های مناسبی برای استفاده بهتر از منابع، حفظ محیط زیست و ارتقاء سطح زندگی ارائه دهد و به توسعه ای متوازن و پایدار منجر شود. جغرافیا در حوزه های مختلفی مانند مدیریت بحران های طبیعی (سیل، زلزله، طوفان)، برنامه ریزی شهری و روستایی، توسعه کشاورزی، حمل و نقل و گردشگری کاربرد دارد و با ارائه راهکارهای علمی نقش موثری در بهبود کیفیت زندگی انسان ها دارد. موقعیت یا مکان یکی از بنیادی ترین مفاهیم در جغرافیاست که دارای هویت، ویژگی ها و ارزش های خاصی است که آن را از دیگر مکان ها متمایز می کند و می تواند به دو صورت مطلق و نسبی تعریف شود. این ویژگی ها می توانند شامل مشخصات طبیعی، فرهنگی، تاریخی یا اقتصادی مکان باشند. شاخه های اصلی علم جغرافیا به سه دسته جغرافیای طبیعی، جغرافیای انسانی و فنون جغرافیایی تقسیم می شوند. جغرافیای طبیعی به بررسی محیط طبیعی می پردازد، جغرافیای انسانی روابط انسان با محیط و جوامع را مطالعه می کند و فنون جغرافیایی شامل ابزارها و تکنیک هایی مانند نقشه کشی (کارتوگرافی) است که برای تحلیل های جغرافیایی استفاده می شوند. روش تحقیق پژوهش حاضر توصیفی-تحلیلی و روش جمع آوری اطلاعات به روش کتابخانه ای می باشد.

کلیدواژه ها:

جغرافیای طبیعی ، جغرافیای انسانی ، توسعه پایدار ، آمایش سرزمین.