بررسی و ارزیابی قابلیت انتساب جرم به هوش مصنوعی

هوش مصنوعی در سال های اخیر بعنوان پیشرفته ترین ساخته بشر با توسعه روزافزون خود، زندگی انسان را بنحوی به خود وابسته ساخته که قادر است فعالیت های گوناگونی را که تا به امروز تنها توسط انسان ها انجام می گرفت، عهده دار گردد. این سیستم ها که بنا به نظر غالب می توانند تفکر و عملکردی مشابه انسان داشته باشند، مسائل بحث برانگیزی را در حوزه علوم انسانی بویژه حقوق مطرح کرده اند. یکی از جنبه هایی که منجر به طرح مسائل حقوقی پیرامون هوش مصنوعی می شود، آن است که هوش مصنوعی به رغم خطاپذیری کمتر در عملکرد خود در مقایسه با انسان از ایراد آسیب، صدمه و ارتکاب اعمال مجرمانه مصون نیست؛ رفتارهایی که ارتکاب آن از سوی اشخاص حقیقی و حقوقی مسئولیت کیفری آن ها را به دنبال دارد. از این رو، این پرسش درخصوص سیستم های هوشمند به وجود می آید که آیا هوش مصنوعی نیز به مانند اشخاص حقیقی و حقوقی می تواند بدلیل ارتکاب رفتارهای مغایر با مقررات کیفری، فارغ از مسئولیتی که ممکن است بر برنامه نویس، سازنده و کاربر این سیستم ها بار شود، شخصا مسئولیت یافته و متحمل مجازات گردد؟ بنابر آنچه که در این پژوهش از رهگذر توصیف و تحلیل آرای گوناگون پیرامون ویژگی ها و توانایی های هوش مصنوعی، مبانی مسئولیت کیفری و اهداف مجازات حاصل گشت، می توان این چنین قائل بود که هوش مصنوعی قوی و نه فقط سیستم هایی که امروزه شاهد آن هستیم، باتوجه به قابلیت هایی که دارد؛ مانند یادگیری ماشینی از اهلیت جزایی لازم برای مسئول شناخته شدن در حقوق کیفری برخوردار است.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی ، اهلیت جزایی ، آگاهی ، اراده ، انتساب