تاثیر نظام تشویق و تنبیه در کنترل و مدیریت کلاس درس و یادگیری دانش آموزان ابتدایی

نظام تشویق و تنبیه یکی از ابزارهای اساسی در مدیریت کلاس درس و هدایت رفتارهای دانش آموزان به ویژه در دوره ابتدایی است. در این پژوهش، به بررسی تاثیر این نظام بر کنترل و نظم کلاس و نیز یادگیری دانش آموزان پرداخته شده است. روش تحقیق به صورت توصیفی-تحلیلی و با بهره گیری از منابع کتابخانه ای و مطالعات نظری انجام شده است. یافته ها نشان می دهد که تشویق، در صورتی که به موقع، متناسب، هدفمند و بر پایه تلاش فردی باشد، موجب افزایش انگیزه درونی، تقویت خودباوری، رشد رفتارهای مثبت، افزایش مشارکت کلاسی و ارتقای عملکرد تحصیلی دانش آموزان می شود. در مقابل، تنبیه اگرچه ممکن است به صورت موقت باعث کاهش رفتارهای ناهنجار شود، اما استفاده نادرست، مکرر و غیرتربیتی از آن موجب پیامدهای منفی از جمله اضطراب، ترس، کاهش انگیزه، افت تحصیلی و اختلال در روابط معلم و دانش آموز می شود. در عین حال، تاکید بر تعادل در استفاده از این دو ابزار و توجه به تفاوت های فردی، زمینه ساز مدیریت مطلوب کلاس و فضای یادگیرنده محور است. نتایج پژوهش حاکی از آن است که موفقیت در کنترل کلاس و یادگیری موثر، در گرو آگاهی معلم از اصول روان شناختی تشویق و تنبیه، مهارت های ارتباطی، و انتخاب روش های مناسب و انسانی در برخورد با رفتارهای دانش آموزان است. بر این اساس، پیشنهاد می شود معلمان با افزایش دانش تربیتی خود، نقش فعال تری در ایجاد محیطی امن، پویا و انگیزشی برای دانش آموزان ایفا کنند.

کلیدواژه ها:

تشویق ، تنبیه ، مدیریت کلاس ، یادگیری ، دانش آموزان ابتدایی ، انگیزش درونی ، نظم