اضطراب تحصیلی در دوران گذار:از دبستان تا دبیرستان

دوران گذار تحصیلی از دبستان به مقاطع بالاتر، به ویژه ورود به دوره متوسطه اول و سپس متوسطه دوم، مرحله ای حساس و پرچالش در زندگی آموزشی دانش آموزان محسوب می شود. این تغییرات با تغییر محیط فیزیکی مدرسه، رویارویی با معلمان جدید، افزایش حجم و دشواری دروس، و شکل گیری الگوهای تازه روابط اجتماعی همراه است. چنین تحولاتی می تواند تعادل روان شناختی دانش آموزان را برهم زده و زمینه ساز بروز اضطراب تحصیلی شود. اضطراب تحصیلی نه تنها بر عملکرد و پیشرفت تحصیلی اثر منفی می گذارد، بلکه می تواند انگیزه یادگیری را کاهش دهد و منجر به پیامدهای جسمانی و روانی از قبیل بی خوابی، افت عزت نفس، و اجتناب از مدرسه گردد.پژوهش حاضر با استفاده از منابع علمی معتبر داخلی و خارجی، به بررسی ابعاد گوناگون اضطراب تحصیلی در دوران گذار پرداخته است. این مقاله ضمن تبیین مبانی نظری و شناسایی مولفه های اصلی اضطراب تحصیلی، عوامل فردی، خانوادگی و محیطی موثر بر آن را تحلیل نموده و پیامدهای کوتاه مدت و بلندمدت آن را بر پیشرفت تحصیلی و سلامت روانی دانش آموزان بررسی کرده است. همچنین، با ارائه راهکارهای روان شناختی، نقش معلمان، مشاوران مدرسه و خانواده ها در پیشگیری و کاهش این پدیده برجسته شده است. یافته های مرور منابع نشان می دهد که مداخلات چندسطحی، آموزش مهارت های مقابله ای، ایجاد محیط یادگیری حمایتی و اجرای برنامه های آمادگی روانی از اواخر دوره دبستان می تواند به طور قابل توجهی از شدت و فراوانی اضطراب تحصیلی در دوران گذار بکاهد.

کلیدواژه ها:

اضطراب تحصیلی ، دوران گذار تحصیلی ، سلامت روان دانش آموزان