بررسی تاثیر آموزش مهارت های ارتباطی بر پیشگیری از قلدری در مدرسه

قلدری در مدارس یکی از مهم ترین چالش های روان شناختی و اجتماعی است که سلامت روان، تعاملات اجتماعی و عملکرد تحصیلی دانش آموزان را تهدید می کند. پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر آموزش مهارت های ارتباطی بر پیشگیری از قلدری در دانش آموزان مدارس ابتدایی ناحیه یک کرمانشاه انجام شد. روش پژوهش از نوع نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون و پس آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل دانش آموزان پایه های چهارم تا ششم مدارس ابتدایی ناحیه یک کرمانشاه بود و نمونه شامل ۸۰ دانش آموز (۴۰ نفر گروه آزمایش و ۴۰ نفر گروه کنترل) به روش نمونه گیری تصادفی خوشه ای انتخاب شد.گروه آزمایش طی ۹ جلسه ۵۰ دقیقه ای تحت آموزش مهارت های ارتباطی شامل شنیدن فعال، ابراز احساس، مدیریت تعارض و همدلی قرار گرفت. ابزار جمع آوری داده ها شامل پرسشنامه های استاندارد سنجش قلدری و مهارت های ارتباطی بود. داده ها با استفاده از نرم افزار SPSS نسخه ۲۵ تحلیل شد و آزمون ANCOVA برای بررسی تفاوت گروه ها مورد استفاده قرار گرفت.یافته ها نشان داد که آموزش مهارت های ارتباطی به طور معنی دار باعث کاهش رفتارهای قلدری در گروه آزمایش شد. بیشترین اثر مربوط به قلدری کلامی و اجتماعی بود. همچنین میانگین مهارت های ارتباطی دانش آموزان گروه آزمایش به طور قابل توجهی افزایش یافت، در حالی که گروه کنترل تغییر معنی داری نشان نداد. نتایج این پژوهش با نظریه یادگیری اجتماعی بندورا و چارچوب یادگیری اجتماعی هیجانی (SEL) همخوانی داشت و نشان داد که آموزش مهارت های ارتباطی می تواند به عنوان یک مداخله پیشگیرانه موثر برای کاهش قلدری و بهبود تعاملات اجتماعی و هیجانی دانش آموزان مورد استفاده قرار گیرد.پیشنهاد می شود برنامه های آموزش مهارت های ارتباطی به صورت مستمر و منظم در مدارس اجرا شود و پژوهش های آینده به بررسی اثرات بلندمدت این آموزش ها، تفاوت جنسیتی و مقایسه محیط های شهری و روستایی بپردازند.

کلیدواژه ها:

قلدری ، مهارت های ارتباطی ، دانش آموزان ابتدایی ، پیشگیری ، یادگیری اجتماعی ،