شناسایی مسائل ایمنی کاربران آسیب پذیر در معابر شهری و بهینه سازی راهکارها با ادغام روش‎های قواعد انجمنی و برنامه ‎ریزی ریاضی

در این مقاله، به تعیین راهکارهای بهینه جهت ارتقای ایمنی کاربران آسیب‎پذیر راه‎ها در معابر درون‎شهری شهر تهران پرداخته شده است. کاربران آسیب‎پذیر راه شامل موتورسیکلت سواران، دوچرخه سواران و عابران پیاده می شوند. بدین منظور از داد‎ه‎های شهر تهران به عنوان پرجمعیت ترین شهر ایران با آمار بالای تصادفات منجر به فوت و جراحت کاربران آسیب‎پذیر، در دو سطح شدت جرحی برای سال ۱۳۹۹ و سطح شدت فوتی برای سال‎های ۱۳۹۷ تا ۱۳۹۹ استفاده شده است. هدف این پژوهش ارتقای ایمنی کاربران آسیب‎پذیر راه ها در معابر درون‎شهری، با یافتن الگویی بهینه برای تعیین راهکارهای مناسب است که شامل شناسایی عوامل خطرزا، تعیین راهکارهای مناسب، اجرای راهکارها و در نهایت ارزیابی و بهبود است. این اهداف در دو گام دنبال می‎شوند. ابتدا در گام اول، از تکنیک های داده کاوی جهت شناسایی عوامل و پارامترهای تاثیرگذار بر تصادفات جرحی و فوتی و استخراج الگوها و قوانین مشخص تصادفات این گروه از کاربران استفاده می‎شود. سپس در گام دوم، با استفاده از برنامه ریزی ریاضی و با به کارگیری نتایج مرحله قبل در نظر است تا یک مدل جهت تعیین راهکارهای بهینه برای افزایش ایمنی این کاربران در هر منطقه شهری ارائه شود. نتایج مدل سازی کاوش قوانین انجمنی نشان می دهد که عوامل جوی مانند بارش و رطوبت تاثیر چشمگیری بر کنترل وسیله نقلیه و رفتار رانندگان دارند و تصادفات مرگبار بیشتر در روزهای غیرکاری و شرایط بارانی رخ می دهند. همچنین، عدم مصرف مشروبات الکلی و رعایت قوانین ترافیکی می تواند خطر تصادفات را به طور قابل توجهی کاهش دهد. بهبود زیرساخت های ترافیکی و مدیریت شرایط جوی، به همراه ارتقاء رفتارهای ایمن رانندگی، از اقدامات کلیدی برای کاهش تصادفات به شمار می روند. نتایج برنامه ریزی ریاضی تاثیر مثبت راهکارهای آموزشی و ترویجی در کاهش تصادفات کاربران آسیب پذیر را نشان می دهد. به ویژه، بهبود روشنایی معابر و تقویت سیستم های زهکشی در شرایط بارانی، از راهکارهای حیاتی برای افزایش ایمنی ترافیک است.

کلیدواژه ها:

کاربران آسیب‎پذیر راه ، تصادفات ، ایمنی ، راهکارهای بهینه ، معابر درون‎شهری