طراحی مدل حکمرانی دیجیتال برای دانشگاهها: با تاکید بر سیاست گذاری و ابعاد حقوقی آموزش در دانشگاههای غرب استان مازندران

زمینه و هدف: حکمرانی دیجیتال، نقشی حیاتی در ارتقای کارآمدی، شفافیت و اثربخشی دانشگاهها ایفا میکند. هدف پژوهش حاضر، طراحی مدل حکمرانی دیجیتال مناسب برای دانشگاههای غرب استان مازندران با تاکید بر سیاستگذاری و ابعاد حقوقی در حوزه آموزش است. روششناسی: این پژوهش با رویکردی کیفی و از طریق مصاحبههای عمیق نیمهساختاریافته با خبرگان دانشگاهی، مدیران فناوری اطلاعات و متخصصان حقوقی مرتبط با حوزه آموزش عالی در دانشگاههای غرب استان مازندران انجام شده است. نمونهگیری به صورت هدفمند و بر اساس اصل اشباع نظری صورت پذیرفته است. دادههای حاصل از مصاحبهها با استفاده از روش تحلیل مضمون مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتهاند. یافته ها: نتایج پژوهش منجر به شناسایی ابعاد کلیدی مدل حکمرانی دیجیتال پیشنهادی گردید. این ابعاد شامل سیاستگذاری های کالن دیجیتال (شامل تدوین سند راهبردی فناوری اطلاعات دانشگاه، تعیین اولویتهای سرمایهگذاری در زیرساختهای دیجیتال و ترویج فرهنگ نوآوری دیجیتال)، چارچوبهای حقوقی (شامل قوانین و مقررات مربوط به حریم خصوصی دادهها، مالکیت معنوی محتوای آموزشی دیجیتال و مسئولیتهای قانونی مرتبط با ارائه خدمات آنالین)، ساختار سازمانی (شامل ایجاد واحدهای تخصصی حکمرانی دیجیتال، تعیین نقشها و مسئولیتهای واضح و تفکیک وظایف مرتبط با فناوری اطلاعات) و فرآیندهای عملیاتی (شامل فرآیندهای مدیریت دادهها، امنیت اطلاعات، توسعه و استقرار سیستمهای آموزشی دیجیتال و ارزیابی عملکرد سیستمهای دیجیتال) میباشند. نتیجهگیری: مدل حکمرانی دیجیتال پیشنهادی، میتواند به دانشگاههای غرب استان مازندران در جهت استقرار نظام حکمرانی دیجیتال کارآمدتر و منطبق با الزامات حقوقی و سیاستگذاری های نوین کمک نماید. اجرای این مدل، مستلزم تعهد مدیریت ارشد دانشگاه، مشارکت فعال ذینفعان و تخصیص منابع کافی به توسعه زیرساختهای دیجیتال و آموزش نیروی انسانی متخصص است.

کلیدواژه ها:

حکمرانی دیجیتال ، دانشگاه ، سیاستگذاری ، ابعاد حقوقی ، آموزش عالی ، تحلیل مضمون ، استان مازندران