نقش فناوری های نوین مانند اینترنت اشیاء (IoT) در تحول مدیریت صنعتی

در دهه های اخیر، با ظهور فناوری های نوین دیجیتال، به ویژه اینترنت اشیاء (Internet of Things)، چشم انداز مدیریت صنعتی دستخوش تحولات بنیادین شده است. این مقاله با هدف بررسی جامع تاثیرات فناوری IoT بر فرآیندهای مدیریتی در صنایع تولیدی و خدماتی نگاشته شده است و تلاش دارد تا با تحلیل ساختاری و مفهومی، نقش این فناوری را در ارتقاء بهره وری، کاهش هزینه ها، بهبود تصمیم گیری و افزایش پایداری سازمانی تبیین کند.روش تحقیق این مطالعه مبتنی بر مرور سیستماتیک منابع علمی و تحلیل کتاب سنجی است. در این راستا، بیش از ۱۲۰ مقاله علمی منتشرشده در پایگاه های معتبر بین المللی نظیر Web of Science، Scopus و IEEE Xplore در بازه زمانی ۲۰۱۳ تا ۲۰۲۴ مورد بررسی قرار گرفته اند. داده ها با استفاده از نرم افزار VOSviewer تحلیل شده اند تا شبکه های هم تالیفی، روندهای موضوعی و خوشه های مفهومی مرتبط با کاربردهای IoT در مدیریت صنعتی شناسایی شوند.نتایج تحقیق نشان می دهد که فناوری IoT در چهار حوزه کلیدی مدیریت صنعتی بیشترین تاثیر را داشته است:۱. مدیریت هوشمند زنجیره تامین با قابلیت ردیابی لحظه ای کالاها و مواد اولیه،۲. نگهداری پیش بینانه تجهیزات با استفاده از حسگرهای هوشمند و تحلیل داده های عملکردی،۳. مدیریت بهینه انرژی و منابع با هدف کاهش مصرف و افزایش بهره وری،۴. ارتقاء شفافیت و کنترل فرآیندهای تولید از طریق اتصال بلادرنگ ماشین آلات و سیستم های اطلاعاتی.علاوه بر این، مقاله با ارائه یک چارچوب مفهومی پیشنهادی، مسیر پیاده سازی موفق IoT در سازمان های صنعتی را ترسیم می کند. این چارچوب شامل مولفه هایی نظیر زیرساخت دیجیتال، امنیت داده ها، آموزش نیروی انسانی، و هم راستایی با اهداف پایداری است. همچنین، مقاله به چالش هایی نظیر هزینه های اولیه بالا، پیچیدگی فنی، و مقاومت سازمانی در برابر تغییر نیز پرداخته و راهکارهایی برای غلبه بر آن ها ارائه می دهد.در پایان، مقاله با ارائه پیشنهاداتی برای سیاست گذاران، مدیران صنعتی و پژوهشگران، مسیرهای آینده پژوهش را در زمینه تلفیق IoT با فناوری های نوظهور مانند بلاک چین، هوش مصنوعی و یادگیری ماشین ترسیم می کند؛ به ویژه در زمینه هایی چون تولید هوشمند، لجستیک خودکار، و مدیریت پایداری در صنایع انرژی بر.

کلیدواژه ها:

اینترنت اشیاء (IoT) ، مدیریت صنعتی ، تحول دیجیتال ، زنجیره تامین هوشمند ، نگهداری پیش بینانه ، مدیریت انرژی ، پایداری سازمانی ، چارچوب مفهومی ، تحلیل کتاب سنجی ، انقلاب صنعتی چهارم