تبیین مفهوم و مولفه های حکم روایی یکپارچه در شهرهای فردا

با پیچیده تر شدن ساختارهای شهری و افزایش چالش های بین سازمانی، تحقق حکم روایی یکپارچه و هوشمند به یکی از الزامات اصلی مدیریت شهری پایدار بدل شده است. این نوع حکم روایی با هدف هماهنگی در تصمیم گیری، افزایش مشارکت، ارتقاء شفافیت و کارآمدی در ارائه خدمات عمومی مطرح می شود. از آنجا که تحقق آن نیازمند تلفیقی از سازوکارهای نهادی، فناوری های نوین و ظرفیت های اجتماعی است، پژوهش حاضر تلاش دارد تا با رویکردی ترکیبی، ابعاد مختلف آن را واکاوی کند. نوع پژوهش حاضر، کاربردی و از نظر روش شناسی، کیفی است که با استفاده از تحلیل محتوای اسنادی و با بهره گیری از نرم افزار MAXQDA انجام شده است. در این راستا، پژوهش حاضر با هدف شناسایی و دسته بندی راهکارهای تحقق حکم روایی یکپارچه، با رویکرد کیفی و روش تحلیل محتوای اسنادی به بررسی ۲۶ مقاله علمی منتخب در حوزه حکم روایی هوشمند پرداخته است. این مقالات بر اساس معیارهای موضوعی و محتوایی انتخاب و در سه بعد نهادی، اجتماعی و فناورانه دسته بندی شده اند. یافته ها نشان می دهد بیشترین تاکید مقالات بر بعد فناورانه بوده، به گونه ای که در ۲۴ مقاله به نقش زیرساخت های دیجیتال، هوشمندسازی فرایندها و تبادل داده ها اشاره شده است. همچنین، در ۲۲ مقاله بعد نهادی با تمرکز بر اصلاح ساختارها، نهادهای هماهنگ کننده و سیاست گذاری یکپارچه برجسته بوده است. بعد اجتماعی نیز در ۲۰ مقاله مورد توجه قرار گرفته و به اهمیت اعتماد عمومی، شفافیت عملکرد و مشارکت شهروندی پرداخته شده است. نتایج پژوهش نشان می دهد که برای دستیابی به حکم روایی یکپارچه در شهرهای آینده، صرف اتکا به فناوری یا اصلاحات ساختاری کافی نیست؛ بلکه تنها از طریق رویکردی تلفیقی و همزمان به سه بعد نهادی، اجتماعی و فناورانه می توان به حکمرانی کارآمد، پاسخ گو و پایدار دست یافت. در نتیجه، حکم روایی هوشمند نه یک پروژه فناورانه صرف، بلکه فرآیندی چندلایه است که پیاده سازی موفق آن مستلزم تعامل میان فناوری، ساختار و جامعه است.

کلیدواژه ها:

حکم روایی یکپارچه ، مدیریت شهری هوشمند ، فناوری شهری ، شهرهای فردا