اثرات گسترش شهری بر تغییر کاربری اراضی کشاورزی و تضعیف خدمات اکوسیستمی (منطقه مورد مطالعه : شهر دره شهر استان ایلام)

توسعه شهری نامتوازن یکی از چالش های اساسی در مدیریت پایدار اراضی کشاورزی و ارائه خدمات اکوسیستمی است. این پژوهش به بررسی تاثیرات گسترش ساخت وساز بر اراضی کشاورزی در شهر دره شهر طی سال های ۲۰۰۲ تا ۲۰۲۴ پرداخته است. برای این منظور، از تصاویر ماهواره ای لندست و شاخص نرمال شده شهری (NDBI) جهت تحلیل تغییرات کاربری اراضی استفاده شده است. نتایج نشان می دهد که مساحت اراضی کشاورزی و فضای سبز از ۱۵۱.۴۷ هکتار در سال ۲۰۰۲ به ۳۴.۶۵ هکتار در سال ۲۰۲۴ کاهش یافته، در حالی که مساحت مناطق ساخت وساز فشرده به میزان ۲۲۰.۰۵ هکتار افزایش یافته است. این تغییرات نشان دهنده روند سریع شهرنشینی و کاهش اراضی کشاورزی در منطقه است که می تواند منجر به کاهش کیفیت خدمات اکوسیستمی، افزایش اثرات گرمایی شهری و تهدید امنیت غذایی شود. در پایان، راهکارهایی نظیر توسعه پایدار شهری، حفظ اراضی کشاورزی حاصلخیز و به کارگیری فناوری های نوین در برنامه ریزی شهری پیشنهاد شده است تا تعادل بین رشد شهرنشینی و حفظ زمین های کشاورزی برقرار شود.

کلیدواژه ها:

توسعه شهری ، تغییر کاربری اراضی ، خدمات اکوسیستمی ، کشاورزی شهری ، شاخص نرمال شده شهری (NDBI)