مرگ تدریجی یک رویا ؛ بازروایی جرمشناختی رمان سالهای گور

زمینه و هدف: جرم پدیده اجتماعی پیچیده ای است که عوامل مختلف و متعددی در آن نقش دارند و از این رو با یک نگاه تک بعدی نمی توان با این پدیده مواجه شد. چالش های جرمشناختی جرم زمانی بیشتر می شود که رفتارهای مجرمانه در نتیجه یک فرایند طولانی و به صورت انفجاری رخ می دهند به گونه ای که مجالی برای تحلیل منطقی آن توسط مرتکب باقی نمی ماند. برای قضاوت بهتر در خصوص پدیده های از این دست، مراجعه به روایت های واقعی می تواند تا حد زیادی ما را با واقعیت جامعه مواجه سازد بویژه زمانی که سوژه مورد مطالعه خود به نوعی قربانی تبعیض و بی عدالتی در جامعه باشد؛ نگاهی که در اندیشه های انتقادی جرمشناختی به خوبی و به درستی بدان پرداخته می شود. روایت تحلیل شده در این مقاله، بر پایه یک ماجرای واقعی است که در ناداستانی تحت عنوان «سالهای گور» به قلم علیرضا رحیمی به رشته تحریر درآمده و میزان همنوایی جامعه را با سوژه کتاب (و نه لزوما با رفتار مجرمانه ارتکابی) نشان می دهد. روش: پژوهش حاضر به شیوه تحلیل محتوا و بر اساس روس توصیفی و تحلیلی با نگاهی انتقادی و پست مدرن نسبت به پدیده های اجتماعی به رشته تحریر در آمده و در آن تلاش گردیده است که تا حد امکان احساس نهفته در روایت، در مقاله منعکس شود.یافته ها و نتایج: اینکه جامعه باید نقش خود را در وقایع مجرمانه بپذیرد، امریست که امروزه تا حد زیادی مورد پذیرش عمومی قرار دارد اما پرسش این است که چگونه این مسوولیت را می پذیرد و به چه صورت در قبال آن واکنش نشان می دهد. در رویکرد انتقادی به جرم، فرایند مسوولیت پذیری جامعه باید به شیوه قهری و با بیانی تند و انتقادی صورت گیرد چرا که در غیر این صورت هیچ شانسی برای برای نشان دادن مسوولیت جامعه وجود نخواهد داشت. در پژوهش حاضر ضمن همنوایی با فرایند روایت، تلاش گردیده است تا موضوع به عنوان معلولی برخاسته از دل بی عدالتی و تبعیض جامعه نشان داده شود.

کلیدواژه ها:

جرم ، نظریه فشار ، جرم شناسی فمنیستی ، عروس سیاه بخت