درنگی بر حکمرانی مالی دانش بنیان اسلامی با رویکرد اصلاح ساختار حقوقی نظام برنامه ریزی و بودجه کشور

نظام بودجه ریزی ایران علی رغم دارا بودن پشتوانه های قانونی متعدد، در عمل با چالش هایی همچون تمرکزگرایی مالی، ناکارآمدی در تخصیص منابع، و ناتوانی در حمایت از اقتصاد دانش بنیان مواجه است. این مقاله با طرح این مسئله که ساختار حقوقی فعلی نظام برنامه ریزی و بودجه کشور با اصول حکمرانی مالی دانش بنیان اسلامی هم راستا نیست، بر این فرض استوار است که اصلاح حقوقی این ساختار، شرط لازم برای تحقق عدالت مالی، کارآمدی اقتصادی و تقویت زیست بوم نوآوری اسلامی-ایرانی است. نوآوری پژوهش در تبیین نسبت میان حکمرانی مالی و مفاهیم دانش بنیانی در چارچوب اندیشه اسلامی و همچنین ارائه چارچوبی ترکیبی از نظریه فقه حکومتی، حقوق عمومی اقتصادی و سیاست گذاری مالی است. روش پژوهش، تحلیل انتقادی و توصیفی-تحلیلی با بهره گیری از منابع کتابخانه ای و اسناد بالادستی است. یافته ها نشان می دهد که نظام حقوقی فعلی فاقد سازوکارهای نهادینه شده برای مشارکت پذیری، تخصیص هوشمند و حمایت هدفمند از شرکت های دانش بنیان است. در نتیجه، اصلاحات ساختاری در قوانین برنامه و بودجه و طراحی نهادهای حکمرانی نوین، گامی اساسی در جهت تحقق حکمرانی مالی دانش بنیان اسلامی و دستیابی به عدالت اقتصادی است.

کلیدواژه ها:

حکمرانی مالی ، اقتصاد دانش بنیان ، برنامه ریزی و بودجه ، الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت ، حقوق عمومی اقتصادی ، اصلاح ساختار حقوقی