تعاملات محیطی در معماری و شهرسازی (رویکرد روانشناختی)

برای واژه محیط دو نگرش ایجاد شده است: یک نگرش این است که عنوان محیط زیست از دو کلمه محیط و زیست ترکیب یافته است که در فارسی به معنای جایگاه و محل زندگی است این عنوان از نظر لغت مواردی هم چون آلودگی هوا، راههای جلوگیری از تخریب طبیعت و ... را شامل نمی شود اما امروزه مفاهیم گوناگون را از آن ارائه می نمایند مثل آب و هوا، جنگل، کوه، حقوق حیوانات و پرندگان، راههای جلوگیری از آلودگی هوا، راههای مبارزه با عوامل مخرب طبیعت و ... محیط زیست در اصطلاح به کلیه عوامل تهدیدکننده یا بهبودبخش محیط زندگی اطلاق می شود.اما نگرش بعدی بیانگر این است که چیزی به نام محیط وجود ندارد و این واژه یک معنای نسبی به مفهوم پیرامون دارد، یعنی چیزی که توسط پیرامون حوزه محاط شده است و یک محل را برای زیست یک موجود زنده بهبود می بخشد، بدین ترتیب مشاهده می شود که محیط زیست همه چیز را در بر می گیرد؛ هم انسان، هم طبیعت و هم رابطه این دو را شامل می شود. در کلیه فعالیتهای بشر تاثیر داشته و نیز از آن متاثر می شود، در صورتی که موجود زنده از مکانی به مکان دیگر تغییر وضعیت دهد، محیط آن موجود تغییر می یابد مانند حرکت از محیط خانه به خیابان، محیط پارک، محیط اداره، لیکن این حرکت ها و جابجایی ها در محدوده محیط زیست صورت می گیرند. بدین منظور می توان، آن چه که ما را احاطه کرده، بر ما تاثیر می گذارد و از ما تاثیر می پذیرد، به سه بخش کلی تقسیم نمود: ۱- محیط طبیعی ۲- محیط اجتماعی ۳- محیط مصنوعی و همچنین تاریخ محیط زیست با تاریخ زندگی انسن بر روی کره زمین گره خورده است، که سه مرحله را در بر می گیرد:• دوران تسلط طبیعت بر انسان (انسان پیش از عصر نوسنگی)• دوران تسلط انسان بر طبیعت• دوران همگرایی و تعامل انسان و طبیعت (محیط)در این مقاله تعاملات محیطی رویکرد روانشناختی سعی کرده ایم مفاهیم کلیدی روانشناسی محیطی را با رویکردی نوین و کاربردی ارائه دهیم و با تمرکز بر جنبه های مختلف روانشناختی ارتباط انسان با سرزمین به بررسی مفاهیم پایه و کاربردی روانشناسی محیطی بپردازیم.

کلیدواژه ها:

معماری ، تعاملات محیطی ، شناخت روان