نقش شهرداری در مقاوم سازی سازه های شهری در برابر زلزله

زلزله یکی از مخرب ترین بلایای طبیعی است که همواره تهدیدی جدی برای جوامع انسانی، به ویژه در مناطق شهری پرجمعیت و دارای سازه های فرسوده، به شمار می رود. در این میان، نقش نهادهای مدیریتی شهری، به ویژه شهرداری ها، در کاهش خطرپذیری و افزایش تاب آوری شهری، اهمیتی دوچندان یافته است. شهرداری ها به عنوان نهادهای اجرایی محلی، نقشی کلیدی در تدوین و اجرای ضوابط ساخت وساز، نظارت بر کیفیت پروژه های ساختمانی، هدایت بهسازی لرزه ای سازه ها، نوسازی بافت های فرسوده، و افزایش آگاهی عمومی در مورد مخاطرات زلزله دارند.در این پژوهش، با نگاهی تحلیلی به وظایف و عملکرد شهرداری ها در زمینه مقاوم سازی شهری در برابر زلزله، تلاش شده است ابعاد مختلف این مسئولیت مورد بررسی قرار گیرد. یافته ها نشان می دهد که هرچند شهرداری ها در ایران از ابزارهای قانونی لازم برای اعمال نظارت برخوردارند، اما در بسیاری موارد، با چالش هایی چون ضعف منابع مالی، کمبود نیروی متخصص، مقاومت اجتماعی در برابر نوسازی، و ناکارآمدی در اجرای قوانین مواجه اند. از سوی دیگر، تجربه کشورهای توسعه یافته نشان می دهد که با تکیه بر فناوری های نوین، مشارکت مردمی، و برنامه ریزی یکپارچه، می توان نقش شهرداری ها را در مقاوم سازی لرزه ای به طور موثری ارتقاء داد.نتایج این تحقیق بر لزوم بازنگری در سیاست های شهری، تقویت همکاری بین بخشی، ارتقاء دانش فنی مدیران شهری، و استفاده از ابزارهای مدیریتی پیشرفته همچون سامانه های GIS، پایش هوشمند، و نقشه های ریسک پذیری زلزله تاکید دارد. در نهایت، تقویت نقش شهرداری در مقاوم سازی سازه های شهری نه تنها یک ضرورت فنی، بلکه یک الزام اجتماعی، اقتصادی و انسانی در مسیر توسعه پایدار و ایمن شهری است.

کلیدواژه ها:

شهرداری ، مقاوم سازی ، زلزله ، مدیریت بحران ، تاب آوری شهری ، ساخت وساز ایمن