ارزیابی اثرات کالبدی روستاهای الحاقی به محدوده شهر ساری

یکی از ویژگی های مهم سکونتگاه های انسانی، پویایی و تطور آن در بستر زمان است که از طریق انتقال جمعیت، تغییر کاربری اراضی و تبادلات اقتصادی و اجتماعی میان فضاهای شهری و روستایی رقم می خورد. رشد سریع و گسترش شهرنشینی در دهه های اخیر، به ویژه در ایران، باعث پیوستن روستاهای اطراف به شهرها و حرکت به سمت توسعه فیزیکی و فضایی بی رویه شده است؛ پدیده ای که در شهر ساری نیز به صورت الحاق هشت روستا به محدوده شهری در سال ۱۳۹۵ رخ داده است. این پژوهش با هدف بررسی اثرات کالبدی ناشی از الحاق روستاها به شهر ساری انجام شده و روش آن توصیفی-تحلیلی و با ماهیت کاربردی است؛ داده های مورد نیاز از منابعی مانند سازمان آمار، نقشه ها و گزارش های طرح جامع شهر ساری گردآوری شده است. نتایج مطالعه نشان می دهد گسترش بی برنامه و خزش شهری در محدوده ساری از یک سو موجب تحمیل چشم اندازهای متعارض و نابسامان کالبدی بر اراضی روستایی و از سوی دیگر، کاهش اراضی باغی و زراعی به نفع کاربری های مسکونی و خدماتی شده است. پیامدهای این توسعه ناهماهنگ شامل از بین رفتن آب راهه های طبیعی، افزایش آلودگی زیست محیطی، تغییر سیمای انسانی و کاهش امنیت اجتماعی و مشارکت محلی است و در ابعاد اقتصادی نیز خودکفایی و اشتغال پایدار روستایی را به خطر انداخته است. جمع بندی پژوهش تاکید دارد که ادامه این روند بدون مدیریت صحیح ضمن به هم ریختن اکوسیستم منطقه، باعث کاهش کیفیت زندگی و کاهش پایداری شهری خواهد شد؛ بنابراین برنامه ریزی علمی و پایدار با توجه به ظرفیت طبیعی و اجتماعی مناطق الحاقی برای جلوگیری از آسیب های آتی الزامی است.

کلیدواژه ها:

اثرات کالبدی ، روستاهای الحاقی ، گسترش شهری ، شهر ساری.