اثر غیرخطی اندازه دولت بر شدت انرژی در ایران

بخش بزرگی از تولید ناخالص داخلی در هر کشور توسط دولت ها تحقق می یابد که این گزاره، تاثیر پذیری بسیاری از متغیرهای اقتصادی و غیر اقتصادی را از نحوه عملکرد و سیاست گذاری دولت به همراه دارد. یکی از مجراهای و ابزارهای اساسی دولت در بخش انرژی، مخارج دولت است که بسته به نوع عملکرد می تواند اثرگذاری کارا یا ناکارا داشته باشد. در پژوهش حاضر با استفاده از رهیافت خودرگرسیونی با وقفه های توزیعی، ارتباط غیرخطی میان اندازه دولت و شدت انرژی در بازه زمانی ۱۳۵۲ تا ۱۴۰۰ بررسی شد. همچنین اثر عواملی نظیر ساختار اقتصاد، قیمت انرژی، توسعه مالی و تورم به عنوان متغیرهای کنترلی مورد بررسی قرار گرفت. روند حرکتی اندازه دولت بیانگر آن است از برنامه دوم تا برنامه ششم روندی نزولی را طی کرده است. به نحوی که از رقم ۳/۲۲ درصد برنامه دوم به ۱/۱۷ درصد در برنامه ششم رسیده است. شدت انرژی نسبتا روندی نوسانی داشته است. همچنین لازم به ذکر است از برنامه اول تا ششم همواره میانگین شدت انرژی از میانگین کل دوره مورد بررسی بیشتر بوده است. نتایج برآوردها در بلندمدت نشان می‎دهد اندازه دولت به صورت U شکل بر شدت انرژی اثرگذار است. مقدار نسبت مخارج دولت به تولید ناخالص داخلی (اندازه دولت) که مینیمم کننده شدت انرژی است، ۹/۴۹ درصد می باشد و بیانگر آن است تا قبل از نسبت ۹/۴۹ درصد، افزایش در اندازه دولت از شدت انرژی می کاهد و پس از آن اثر مثبت (مستقیم) اندازه دولت بر شدت انرژی قابل تصور است. در میان متغیرهای کنترلی مذکور؛ توسعه مالی و بخش ساختاری اقتصاد با ...

کلیدواژه ها:

شدت انرژی ، اندازه دولت ، خودرگرسیونی با وقفه های توزیعی ، ایران