فرصت ها، چالش ها و چارچوب های راهبردی به کارگیری هوش مصنوعی در دوره ی تحصیلی ابتدایی با تاکید بر مدیریت آموزشی و یادگیری

هدف این پژوهش، تحلیل فرصت ها، چالش ها و چارچوب های راهبردی به کارگیری هوش مصنوعی در مدیریت آموزشی و یادگیری دوره ابتدایی است. با استفاده از روش کیفی توصیفی-تحلیلی و بررسی نظام مند منابع علمی معتبر بین سال های ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۵، داده ها از طریق فیش برداری و تحلیل محتوای کیفی گردآوری شدند. یافته ها نشان می دهد هوش مصنوعی فرصت های تحول آفرینی مانند شخصی سازی آموزش (تطبیق محتوا با سطح یادگیری دانش آموزان)، ارزشیابی خودکار (کاهش بار کاری معلمان)، توسعه محیط های تعاملی (بازی های آموزشی مبتنی بر VR/AR)، پشتیبانی هوشمند از معلمان در مدیریت کلاس، و بهبود تصمیم گیری مدیریتی از طریق تحلیل پیش بینانه را فراهم می کند. این فناوری همچنین دسترسی عادلانه تر برای دانش آموزان با نیازهای ویژه را ممکن ساخته و مشارکت والدین را از طریق پلتفرم های هوشمند افزایش می دهد. با این حال، پیاده سازی با چالش های متعددی از جمله شکاف دیجیتال در مناطق محروم، نگرانی های اخلاقی (حریم خصوصی داده ها و سوگیری الگوریتمی)، مقاومت فرهنگی معلمان و خانواده ها، هزینه های بالای زیرساخت، کمبود محتوای بومی سازگار با فرهنگ محلی، و نبود قوانین شفاف حفاظت از داده های کودکان مواجه است. برای غلبه بر این چالش ها، چارچوب های راهبردی مانند TPACK (تلفیق دانش فنی، آموزشی و محتوایی)، SAMR (سطح بندی تحول فناوری) و CDIO (رویکرد مهندسی از ایده تا اجرا) ارائه شده اند که بر ضرورت آموزش معلمان، عدالت دسترسی، شفافیت الگوریتم ها و نظارت انسانی تاکید دارند. در بحث و نتیجه گیری مشخص می شود هوش مصنوعی نه جایگزین معلمان، بلکه ابزاری مکمل برای توانمندسازی آن هاست و موفقیت آن مستلزم سرمایه گذاری در زیرساخت ها، تدوین سیاست های اخلاقی ملی و مشارکت فعال ذینفعان است تا ضمن بهره برداری از فرصت ها، از تشدید نابرابری ها جلوگیری شود.

کلیدواژه ها:

فرصت ، چالش ، راهبرد ، کاربرد ، هوش مصنوعی ، مدیریت ، یادگیری