نقش تربیت دینی و آموزش اخلاقی در رشد هویت فردی و اجتماعی دانش آموزان ابتدایی

تربیت دینی و آموزش اخلاقی از دیرباز به عنوان ارکان اساسی در فرآیند شکل گیری و رشد هویت فردی و اجتماعی دانش آموزان، به ویژه در مقطع ابتدایی، مورد توجه بوده اند. این مقاله به بررسی عمیق نقش این دو مولفه در توسعه ابعاد مختلف هویت کودکان می پردازد. هویت فردی شامل درک از خود، ارزش ها، باورها، توانایی ها و نقاط قوت فرد است که با آموزش های دینی و اخلاقی، کودکان می توانند به شناخت عمیق تری از خود و جایگاهشان در جهان دست یابند. آموزش های اخلاقی، از طریق تبیین مفاهیمی چون راستگویی، امانت داری، احترام به دیگران و مسئولیت پذیری، پایه های یک شخصیت اخلاق مدار را در دانش آموزان بنا می نهند و آن ها را برای تصمیم گیری های صحیح در زندگی آماده می سازند. از سوی دیگر، هویت اجتماعی که به معنای درک فرد از تعلق خود به گروه ها و جامعه و نقش های او در آن است، تحت تاثیر مستقیم آموزه های دینی و اخلاقی قرار می گیرد. این آموزش ها با تاکید بر مشارکت، همکاری، همدلی و رعایت حقوق دیگران، حس تعلق اجتماعی و مسئولیت پذیری در قبال جامعه را در دانش آموزان تقویت می کنند. محیط مدرسه به عنوان دومین نهاد تربیتی پس از خانواده، نقشی حیاتی در نهادینه کردن این ارزش ها ایفا می کند. از طریق برنامه های درسی متناسب، فعالیت های پرورشی هدفمند و الگوهای رفتاری مناسب معلمان، می توان زمینه ساز رشد همه جانبه هویت فردی و اجتماعی دانش آموزان شد. نتایج پژوهش ها نشان می دهد که دانش آموزانی که در معرض آموزش های دینی و اخلاقی منسجم قرار می گیرند، از سطح بالاتری از خودکارآمدی، مهارت های اجتماعی و توانایی حل مسئله برخوردارند.

کلیدواژه ها:

تربیت دینی ، آموزش اخلاقی ، هویت فردی ، هویت اجتماعی ، دانش آموزان ابتدایی