بررسی سندی روایات «الارشاد» شیخ مفید (از دوران امام سجاد(ع) تا امام عصر(عج))

کتاب الارشاد شیخ مفید (د. ۴۱۳ق) اولین کتاب روایی تاریخی درباره زندگانی ائمه اثنی عشر(ع) است که در نوع خود، نقطه عطفی در تاریخ نگاری شیعه محسوب می شود و شیخ آن را در اثبات امامت ائمه شیعه به نگارش درآورده است. در حقیقت او کوشیده است بر مبنای روایات منقول از معصومین، و با رویکردی کلامی، به روایت تاریخ زندگانی ائمه(ع) بپردازد. بخش قابل توجهی از روایات نقل شده در الارشاد از منظر متاخران علم حدیث ضعیف هستند و شیخ مفید، اگرچه در نقل های خود از وقایع تاریخی، مانند دیگر آثار تاریخی، گاهی از ذکر سند روایات خودداری کرده است، اما در اغلب موارد و متفاوت از رویکرد دیگر مورخان، جهت تقویت اعتبار روایت تاریخی، سند روایت را هم ذکر می کند. این مقاله در صدد است روایات مربوط به تاریخ زندگانی امام سجاد(ع) تا امام عصر(ع) را به لحاظ سندی مورد بررسی و ارزیابی قرار دهد تا میزان اعتبار و صحت روایات این اثر معلوم شود. نتیجه بررسی حاکی از آن است که در باب دوران نه امام آخر، تقریبا هیچ حدیث مجعولی به چشم نمی خورد ولی برخی احادیث از منظر متاخران ضعیف به شمار می رود که هرچه به آخر کتاب نزدیک می شویم از میزان احادیث ضعیف کاسته می شود.

کلیدواژه ها:

الارشاد ، شیخ مفید ، روایات ، بررسی سندی ، تاریخ نگاری شیعه