بررسی اثرات متغیرهای اقتصادی بر معضلات اجتماعی ایران

این مطالعه به سنجش و مقایسه معضلات اجتماعی استان های کشور و بررسی اثر متغیرهای کلان اقتصادی بر سطح معضلات اجتماعی طی سال های ۱۳۸۵ تا ۱۳۹۸ می پردازد. با توجه به چند بعدی بودن معضلات اجتماعی از شاخص مرکب مصنوعی معضلات اجتماعی که شامل قتل، منازعه، معتادین، سرقت، تصادفات و طلاق است، استفاده شده است، در پژوهش از رویکرد P۲-Distance در نرم افزار R استفاده شده است. در سال ۱۳۹۸ استان خراسان جنوبی، ایلام و خراسان شمالی در پایین جدول رتبه بندی معضلات اجتماعی و جایگاه استان تهران، آذربایجان غربی و خراسان رضوی در بالای جدول رتبه بندی قرار دارد. نتایج مقایسه تغییرات سطح شاخص معضلات اجتماعی استان ها نشان می دهد، معضلات اجتماعی استان مرکزی بیشترین افزایش ولی معضلات اجتماعی استان سمنان بیشترین کاهش را داشته است. تحلیل واریانس دوعاملی شاخص معضلات اجتماعی مصنوعی برآورد شده نشان می دهد که اثرات ثابت استانی و اثرات تقویمی تغییر سال بر سطح شاخص معضلات اجتماعی معنی دار است. نتایج بررسی اثر متغیرهای کلان اقتصادی بر شاخص معضلات اجتماعی با برآورد مدل رگرسیون داده های ترکیبی نشان می دهد متغیرهایی مانند ارزش افزوده سرانه استانی، نرخ بهره، نرخ بیکاری، جمعیت، ضریب جینی و قیمت سکه معنی دار نیست. اما متغیرهای چون نرخ ارز و سطح عمومی قیمت های استانی بر سطح معضلات اجتماعی معنی دار است.

کلیدواژه ها:

شاخص مصنوعی معضلات اجتماعی ، متغیرهای کلان اقتصادی ، تحلیل واریانس دو عاملی