نقش سبک های دلبستگی والدین بر شکل گیری عزت نفس پایدار در دانش آموزان

رشد شخصیت و سلامت روانی دانش آموزان به طور مستقیم تحت تاثیر کیفیت روابط اولیه آنان با والدین قرار دارد. در این میان، سبک های دلبستگی والدین به عنوان یکی از مهم ترین عوامل شکل دهنده ساختار هیجانی کودک، نقشی کلیدی در تکوین عزت نفس پایدار ایفا می کند. عزت نفس پایدار، به عنوان یک ویژگی روان شناختی بنیادی، عامل مهمی در سازگاری اجتماعی، پیشرفت تحصیلی و تاب آوری در برابر چالش های زندگی محسوب می شود. هدف این مقاله، بررسی تحلیلی رابطه میان سبک های دلبستگی والدین و شکل گیری عزت نفس پایدار در دانش آموزان است. در این راستا، با بهره گیری از رویکرد مروری-تحلیلی، نظریه های معتبر دلبستگی (بالبی)، عزت نفس (راجرز، ماسلو، کوپر اسمیت) و خودتعیین گری (دسی و رایان) مورد واکاوی قرار گرفته و سپس یافته های پژوهشی داخلی و بین المللی مرور شده اند. نتایج حاصل از بررسی ها نشان می دهد که سبک دلبستگی ایمن، زمینه ساز شکل گیری تصویر مثبت از خود، احساس ارزشمندی و توانمندی در دانش آموزان است؛ در حالی که سبک های ناایمن مانند اجتنابی و دوسوگرا، با عزت نفس شکننده، اضطراب اجتماعی و رفتارهای جبرانی همراه هستند. همچنین تاکید شده است که مدرسه می تواند با ایفای نقش حمایتی و فراهم آوردن محیطی عاطفی و امن، در جبران دلبستگی های ناکارآمد و تقویت عزت نفس موثر باشد. در پایان، راهبردهایی همچون آموزش والدین، ارزیابی های روان شناختی و اجرای برنامه های مدرسه محور پیشنهاد شده است تا از طریق آن، رشد روانی دانش آموزان به صورت همه جانبه حمایت شود.

کلیدواژه ها:

سبک دلبستگی والدین ، عزت نفس پایدار ، دانش آموزان ، دلبستگی ایمن ، رشد روانی