تحلیل تاثیر نهادهای تخفیفی بر فرآیند رسیدگی در نظام کیفری ایران

مقاله حاضر به تحلیل تاثیر نهادهای تخفیفی بر فرآیند رسیدگی در نظام کیفری ایران با تمرکز بر «تخفیف مجازات» می پردازد. این پژوهش، با بررسی مفاهیم عمومی و خاص تخفیف مجازات، سازوکارهای اعمال آن در مراحل مختلف دادرسی (از صدور رای تا پس از قطعیت حکم) و عوامل موثر بر آن، همچون گذشت شاکی، همکاری متهم، و شرایط خاص جرم یا مجرم، نقش نهادهای تخفیفی را در تحقق عدالت کیفری واکاوی می کند. همچنین، موارد ممنوعیت تخفیف مجازات در جرائم حدی، قصاص، و برخی جرائم تعزیری خاص نیز مورد توجه قرار گرفته است. یافته ها نشان می دهند که تخفیف مجازات، با وجود اختیاری بودن در اکثر موارد، در نظام حقوقی ایران به عنوان ابزاری برای انعطاف پذیری قضایی و تطبیق مجازات با اوضاع و احوال فردی و اجتماعی عمل می کند. این نهاد، در کنار تعلیق و سقوط مجازات، به عنوان بخشی از سیاست های اصلاحی و بازپرورانه، در راستای کاهش بار نظام کیفری و تقویت رویکردهای عدالت ترمیمی ایفای نقش می نماید.

کلیدواژه ها:

تخفیف مجازات ، نظام کیفری ایران ، گذشت شاکی ، عوامل مخففه ، اصلاح مجرم