تاثیر بازی در رشد شناختی، عاطفی و اجتماعی کودکان

بازی، به عنوان یکی از مولفه های بنیادین رشد در دوران کودکی، نقشی انکارناپذیر در شکل گیری توانایی های شناختی، عاطفی و اجتماعی کودکان ایفا می کند. پژوهش های متعدد در حوزه روان شناسی رشد، تعلیم و تربیت، و علوم اعصاب بر این نکته تاکید دارند که بازی نه تنها ابزاری برای سرگرمی، بلکه بستری پویا برای یادگیری، تجربه گری، درونی سازی قواعد اجتماعی و توسعه مهارت های هیجانی محسوب می شود. در این مقاله مروری، با تحلیل یافته های پژوهشی و نظریه های مرتبط، نقش بازی در رشد سه گانه ی شناختی، عاطفی و اجتماعی کودکان مورد واکاوی قرار گرفته است. در بعد شناختی، بازی به پرورش خلاقیت، حل مسئله، توجه، حافظه و مهارت های زبانی منجر می شود؛ در بعد عاطفی، ابزار تنظیم هیجانات، کاهش اضطراب و تقویت عزت نفس تلقی می گردد؛ و در بعد اجتماعی، تعامل با همسالان، درک نقش های اجتماعی و تمرین مشارکت و همکاری را ممکن می سازد. مرور نظام مند مطالعات انجام شده حاکی از آن است که بازی، به ویژه بازی های آزاد و خلاق، جایگاهی کلیدی در فرآیندهای رشد همه جانبه کودکان دارد و طراحی محیط های یادگیری غنی از عناصر بازی محور می تواند به رشد متوازن آنان یاری رساند. در پایان، ضرورت بهره گیری هدفمند از ظرفیت های بازی در برنامه ریزی های آموزشی و تربیتی مورد تاکید قرار گرفته است.

کلیدواژه ها:

بازی ، رشد شناختی ، رشد عاطفی ، رشد اجتماعی ، کودکی ، یادگیری مبتنی بر بازی ، روان شناسی رشد