بررسی تاثیر فضای مجازی بر پرخاشگری کودکان و نوجوانان: یک مطالعه مروری

مقدمه: در عصر حاضر، فضای مجازی به عنوان یکی از ابزارهای اصلی در انتقال و گسترش ارزش های فرهنگی و اجتماعی، تاثیر عمیقی بر رفتار افراد جامعه، به ویژه کودکان و نوجوانان دارد. این قشر از جامعه در حال شکل گیری شخصیت و هویت هستند و بسیاری از رفتارهای خود را از محیط اطراف، به ویژه فضای رسانه ای و مجازی الگوبرداری می کنند. صرف زمان زیاد در این فضا و قرارگیری در معرض محتوای متنوع، می تواند موجب تغییرات رفتاری قابل توجهی در آنان شود. هدف: هدف این پژوهش، بررسی تاثیر استفاده از فضای مجازی بر افزایش رفتارهای پرخاشگرانه در کودکان و نوجوانان است. این مطالعه به دنبال شناخت ارتباط میان نوع محتوای مصرف شده در رسانه های مجازی و بروز خشونت و پرخاشگری در میان گروه سنی مذکور است. روش: پژوهش حاضر از نوع توصیفی-تحلیلی بوده و با استفاده از منابع کتابخانه ای، مقالات علمی و داده های تجربی موجود انجام شده است. با بهره گیری از رویکرد کیفی، به تحلیل یافته های پیشین در خصوص رابطه میان فضای مجازی و پرخاشگری پرداخته شده است. یافته ها: بررسی منابع نشان می دهد که فضای مجازی در زندگی روزمره کودکان و نوجوانان نقشی اساسی یافته و بسیاری از آن ها بخش عمده ای از وقت خود را صرف استفاده از شبکه های اجتماعی، بازی های آنلاین و تماشای محتوای تصویری می کنند. در این میان، محتوای خشن یا بزه آلود موجود در این فضا می تواند زمینه ساز بروز رفتارهای پرخاشگرانه، اختلال در روابط اجتماعی، کاهش همدلی و افزایش تحریک پذیری در کودکان و نوجوانان شود. نتیجه گیری: فضای مجازی، در صورت عدم نظارت و هدایت صحیح، می تواند به بستری برای بروز پرخاشگری در میان کودکان و نوجوانان تبدیل شود. لازم است خانواده ها، نظام آموزشی و سیاست گذاران فرهنگی با برنامه ریزی های هدفمند، آموزش سواد رسانه ای و ایجاد محیط های سالم دیجیتال، از تاثیرات منفی این فضا بکاهند و زمینه ساز رشد روانی-اجتماعی سالم در نسل آینده شوند.

کلیدواژه ها:

پرخاشگری ، فضای مجازی ، کودک ، نوجوان